Πώς θα ζήσουμε μέχρι τα 120??????

Πώς θα ζήσουμε μέχρι τα... 120;
Το χάπι της μακροζωίας έρχεται στα επόμενα τρία χρόνια –μην βιαστείτε να το απορρίψετε λέγοντας «τα έχουμε ξανακούσει αυτά», γιατί είναι η πρώτη φορά που επιστήμονες δηλώνουν τόσο σίγουροι για την ανακάλυψή τους: ένα σούπερ χάπι που, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Έρευνας της Γήρανσης του Κολεγίου Ιατρικής Άλμπερτ Αϊνστάιν, θα αυξήσει τις πιθανότητες του ανθρώπου να ξεπεράσει τα 100 χρόνια ζωής. Η σύσταση του χαπιού, λένε οι επιστήμονες, θα μιμείται την δράση τριών γονιδίων του DNA μας, τα οποία οδηγούν στην μακροζωία. Αυτά ανακαλύφθηκαν στο DNA πεντακοσίων Eβραίων της φυλής Ασκενάζι με μέσο όρο ηλικίας 100 χρόνια, και σχετίζονται με την παραγωγή της «καλής» χοληστερόλης και την πρόληψη του διαβήτη.
Σκοπός, λοιπόν, του χαπιού αυτού θα είναι να δημιουργήσει αντίγραφα αυτών των γονιδίων στο γενετικό μας υλικό, τα οποία θα μας προστατεύουν από τις θανατηφόρες συνέπειες του καπνίσματος, της ανθυγιεινής διατροφής, της παχυσαρκίας και της καθιστικής ζωής, ενώ θα μηδενίζουν τις πιθανότητες εμφάνισης Alzheimer. Αν οι επιστήμονες αυτοί έχουν δίκιο, αν δηλαδή ο μέσος όρος ζωής μας ξεπεράσει τα εκατό χρόνια, αυτό σημαίνει πως στα πενήντα μας θα έχουμε άλλη τόση ζωή μπροστά μας. Για τις -έτσι κι αλλιώς μακροβιότερες- γυναίκες, μάλιστα, τα νέα αυτά είναι ακόμα πιο ευχάριστα. Δύο είναι όμως τα ερωτήματα που γεννώνται από εδώ και πέρα: Τι συνέπειες θα έχει στην ζωή μας το να ζούμε εκατό και πλέον χρόνια και τι μπορούμε να κάνουμε μέχρι να κυκλοφορήσει το χάπι του… μαθουσάλα; Και αν ζήσουμε μέχρι τα 120; Στο πρώτο ερώτημα απάντηση δίνει, μεταξύ άλλων, το πολύ ενδιαφέρον δημοσίευμα των London Times, σύμφωνα με το οποίο έχει υπολογιστεί ότι, αυτήν την στιγμή στην Μ. Βρετανία, μία στις έξι γυναίκες είναι συνταξιούχες -είναι, δηλαδή, άνω των 60- και, όπως λέει σύμβουλος της ασφαλιστικής Just Retirement, ο αριθμός αυτός σύντομα θα αυξηθεί σε μία στις τέσσερις, ενώ έως το τέλος της δεκαετίας θα φτάσει το μία στις τρεις. Αυτό στην πράξη σημαίνει, όπως υποστηρίζει ο σύμβουλος, ότι πολύ σύντομα οι εξηντάχρονες θα αποτελούν σημαντικό ενεργό μέρος του πληθυσμού, καθώς έχοντας μεγαλώσει και ζήσει διαφορετικά από τις γιαγιάδες μας δεν θα μένουν στο σπίτι πίνοντας τσάι αλλά θα κυκλοφορούν στους δρόμους, θα ψωνίζουν, θα επιδίδονται σε όποιες δραστηριότητες μπορούν. Ως εκ τούτου, οι διαφημιστές, οι βιοτέχνες και οι βιομήχανοι ήδη δεν μπορούν να αγνοήσουν ήδη αυτό το γεγονός. Πρόκειται, άλλωστε, για μέρος του πληθυσμού με μεγαλύτερη οικονομική άνεση από τις πολύ νέες γυναίκες –αυτό, φυσικά, ισχύει και για τους άνδρες με την διαφορά ότι εκείνοι δεν καταναλώνουν όσο οι γυναίκες, οπότε ενδιαφέρουν -τους διαφημιστές τουλάχιστον- λιγότερο. Επιπλέον, αν δεχτούμε ότι οι σημερινοί εξηντάρηδες μπορεί να έχουν ακόμα μπροστά τους άλλες τέσσερις ή πέντε δεκαετίες ζωής, δεν θα πρέπει να μας κάνει εντύπωση να τους βλέπουμε όλο και περισσότερο να γυμνάζονται, να προγραμματίζουν ταξίδια και να ψωνίζουν ακριβά ρούχα. Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, το τελευταίο, μάλιστα, δείχνει να έχει ήδη επηρεάσει την βιομηχανία της μόδας: Η Carine Roitfeld, η θρυλική αρχισυντάκτρια της γαλλικής Vogue, αποτελεί στα 55 της μούσα για πολλά ακριβά καταστήματα ρούχων του Ηνωμένου Βασιλείου. Το ίδιο ισχύει και για την αμερικανίδα ομόλογή της Anna Wintour, ετών 60, και την σπουδαία «υπαρχηγό» της, Grace Coddington, ετών 67. Η ιδιοκτήτρια της γνωστής βρετανικής αλυσίδας Browns Fashion είναι 85 ετών και η ανιψιά της, η οποία διοικεί τώρα, στα 63 της, την εταιρία, δηλώνει πως τόσο εκείνη όσο και η μητέρα της, 85 ετών, μπορεί να φορέσουν ακόμα και Dolce & Gabbana στις κοινωνικές τους εξόδους. Κάπου εδώ, ωστόσο, έρχεται και η σειρά των ερευνητών να επισημάνουν ότι μπορεί η ζωή της σημερινής εξηντάχρονης να δείχνει πολύ καλύτερη από ό,τι τριάντα χρόνια πριν, αλλά αυτό μπορεί να ισχύει μόνο αν η εξηντάχρονη είναι υγιής και έχει χρήματα. Πρέπει να γνωρίζει, μάλιστα, ότι το πιθανότερο -βάσει στατιστικής- είναι ότι τελευταία χρόνια θα ζει μόνη της, οπότε θα πρέπει να έχει ήδη φροντίσει για την ζωή της ανάλογα. Περιμένοντας το «χάπι του μαθουσάλα» Εν αναμονή, λοιπόν, του ελιξιρίου της μακροζωίας, οι ιατρικοί ερευνητές ψάχνουν να βρουν τι είναι αυτό που κάνει τις γυναίκες να ζουν περισσότερο και πώς θα το συντηρήσουν –αλλά και θα το «διδάξουν», αν είναι αυτό εφικτό, στους άνδρες. Ο καθηγητής Thomas Kirkwood, διευθυντής του Institute for Ageing and Health at Newcastle University, εξηγεί, με απλά λόγια, ότι ο βασικός λόγος που οι γυναίκες ζουν περισσότερο είναι βιολογικός και σχετίζεται με την δυνατότητα του γυναικείου οργανισμού -ως αναπαραγωγικό μέσο- να «αυτοπροστατεύεται» από τις σοβαρές φθορές που αντιμετωπίζει ο ανδρικός οργανισμός. Αντίθετα, στον ανδρικό οργανισμό είναι η τεστοστερόνη που πιστεύεται πως ευθύνεται για θανατηφόρες ασθένειες, όπως π.χ. καρδιακά προβλήματα. Δεν είναι, όμως, μόνο βιολογικοί οι λόγοι –εξωτερικοί παράγοντες σχετικά με τον τρόπο ζωής του κάθε φύλου μπορεί να παίξουν εξίσου σημαντικό ρόλο στην μακροζωία ενός ανθρώπου. Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι γυναίκες είναι εκ φύσεως κοινωνικά όντα με έντονη την τάση να συνδέονται με άλλους ανθρώπους, κάτι που τις γεμίζει χαρά και θετική ενέργεια. Και οι άνδρες είναι κοινωνικά όντα, αλλά η κοινωνικότητά τους εκφράζεται συνήθως μέσα από την δουλειά τους. Όταν αυτή σταματήσει, συνήθως σταματά και η κοινωνική τους ζωή. Παλαιότερες έρευνες, οι οποίες εξέτασαν τον τρόπο ζωής υπερηλίκων στη Μ. Βρετανία, επιμένουν στον σημαντικό ρόλο της διατροφής, της άσκησης και του στρες προκειμένου να ζήσει κανείς περισσότερα χρόνια. Πιο συγκεκριμένα, ο περιορισμός πρόσληψης τροφής και η υγιεινή, ταυτόχρονα, διατροφή επιβραδύνουν την διαδικασία γήρανσης. Η άσκηση συμβάλλει στην διατήρηση της ακμαιότητας του σώματος και του πνεύματος, ενώ -οι αγχώδεις πρέπει να γνωρίζουν πως- η ορμόνη του στρες κορτιζόλη επιβαρύνει το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι ίδιες έρευνες τονίζουν και την σημασία της αισιοδοξίας καθώς και της εύρεσης κάποιου σκοπού στην ζωή που δίνει στον άνθρωπο ώθηση να σηκωθεί το πρωί από το κρεβάτι. (Δείτε αναλυτικά τις έρευνες αυτές στα Σχετικά Άρθρα) Τέλος, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι μπορεί να έχουν βρει μεθόδους για να δείχνει ένας άνθρωπος νεώτερος, αλλά μακροζωία δεν σημαίνει και επιμήκυνση της γονιμότητας. Πρόσφατα διαβάσαμε νέα έρευνα που έκρουε τον κώδωνα του κινδύνου στις σαραντάρες που σκέφτονται να τεκνοποιήσουν, καθώς διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να αποκτήσουν ένα παιδί με αυτισμό. Ενώ η ίδια έρευνα υποστηρίζει ότι αντίστοιχο κίνδυνο διατρέχουν οι σαραντάρηδες που αποκτούν παιδί με γυναίκες κάτω των τριάντα (δείτε την έρευνα στα Σχετικά Άρθρα). Αποκτήστε, λοιπόν, παιδιά στα 30, λένε οι επιστήμονες, και ζήστε μέχρι τα 120 για να δείτε δισέγγονα.

DÉJΑ VU: Μία νοητική φάρσα;

Η γαλλική φράση DEJA VU σημαίνει κατά λέξη «ήδη ιδωμένο».
Στην καθημερινή γλώσσα έχει καθιερωθεί να χρησιμοποιούμε τη φράση déjà vu για οτιδήποτε μας δίνει την εντύπωση ότι επαναλαμβάνεται ή μας θυμίζει κάτι. Ο όρος αυτός, όμως, που τόσο συχνά ακούμε και χρησιμοποιούμε χωρίς να είμαστε εντελώς σίγουροι για τι πράγμα ακριβώς μιλάμε, είναι ο επιστημονικός όρος για μία «φάρσα» που μας παίζει η μνήμη μας. Περιγράφει το φαινόμενο κατά το οποίο αισθανόμαστε ότι ένα συμβάν, μία στιγμή, μία εμπειρία την έχουμε ξαναζήσει, χωρίς όμως να μπορούμε να θυμηθούμε πότε, πώς και πού. Τι ακριβώς είναι αυτό το περίφημο déjà vu; «Το έχω ξαναδεί το... έργο» Ας πούμε ότι βρίσκεστε με μια παρέα σε ένα εστιατόριο και συζητάτε. Ξαφνικά και χωρίς να έχει συμβεί κάτι ιδιαίτερο έχετε την αίσθηση ότι αυτήν ακριβώς τη στιγμή την έχετε ξαναζήσει και για μερικά δευτερόλεπτα σας φαίνεται ότι ο χώρος, τα πρόσωπα, η ατμόσφαιρα, η συζήτηση, όλα έχουν ξαναϋπάρξει με τον ίδιο ακριβώς τρόπο σε κάποια άλλη στιγμή στη ζωή σας. Στην πραγματικότητα, δεν μπορείτε να θυμηθείτε αν έχετε ξαναβρεθεί με τους συγκεκριμένους ανθρώπους στο συγκεκριμένο μέρος. Παρ’ όλα αυτά, έχετε αυτή την αίσθηση του γνώριμου και ταυτόχρονα του παράξενου και παράδοξου. Δεν είναι ακριβώς ανάμνηση, καμιά φορά μάλιστα υπάρχει η αίσθηση ότι ίσως να έχουμε ονειρευτεί αυτά τα στιγμιότυπα που βιώνουμε. Συνήθως, μένουμε με μια ακαθόριστη αίσθηση ότι κάτι ανεξήγητο μας συνέβη και μετά από λίγο το ξεχνάμε. Ανάδυση ενός υποσυνείδητου βιώματος Η πρώτη εξήγηση Ο πρώτος επιστήμονας που στο βιβλίο του «Το μέλλον των ψυχικών επιστημών» αναφέρθηκε στο φαινόμενο αυτό και του έδωσε τον ελληνικό όρο «παραμνησία» ήταν ο γάλλος ερευνητής E. Boirac, στα τέλη του 19ου αιώνα. Πέρα, όμως, από αυτή την αναφορά, φαίνεται πως δεν το μελέτησε εκτενέστερα. Λίγο αργότερα, ο Freud έδωσε τη δική του ερμηνεία λέγοντας πως αυτού του είδους τα βιώματα είναι το αποτέλεσμα τραυματικών συμβάντων ή ανεπίτρεπτων επιθυμιών που έχουμε καταπιέσει και απωθήσει και που δεν τους έχουμε επιτρέψει την είσοδο στις «νόμιμες» αναμνήσεις μας. Έτσι, με την πρώτη ευκαιρία και εντελώς απροσδόκητα, με αφορμή δηλαδή κάποιο ερέθισμα (μία μυρωδιά ή έναν ήχο, για παράδειγμα), το βίωμα ανασύρεται από το υποσυνείδητο και παίρνει τη μορφή ανάμνησης. Αμφιλεγόμενες ερμηνείες Αυτή η άποψη εξυπηρέτησε για μεγάλο διάστημα τους επιστήμονες για την ερμηνεία των εμπει­ριών déjà vu. Μάλιστα, έως ένα σημείο εξακολουθεί να το κάνει ακόμη και σήμερα, και μάλιστα με αμφιλεγόμενο μερικές φορές τρόπο. Αν, για παράδειγμα, ένας άνθρωπος συμπάσχει και έχει έντονα συναισθήματα όταν ακούει ότι ένα παιδί κακοποιείται από τους γονείς του, και δηλώνει ότι τον αναστατώνει αυτό το γεγονός σαν να το βιώνει ο ίδιος, ορισμένοι ψυχολόγοι τείνουν να ερμηνεύσουν τα συναισθήματα αυτά σαν déjà vu, δηλαδή σαν ένδειξη ότι αναβιώνει κάτι που του συνέβη πραγματικά στο μακρινό παρελθόν, αλλά ήταν τόσο τραυματικό ώστε το απώθησε και το ξέχασε. Στην πραγματικότητα, όμως, δεν πρόκειται σε αυτή την περίπτωση για déjà vu. Ένα φαινόμενο στιγματισμένο Παρ’ όλα αυτά, και επειδή ακριβώς πρόκειται για ένα βίωμα απολύτως υποκειμενικό, το οποίο, όπως ακριβώς και οι αναμνήσεις, δύσκολα διαπιστώνεται, αποδεικνύεται, μετριέται και καταγράφεται, παρέμεινε στο περιθώριο του επιστημονικού ενδιαφέροντος για πολλές δεκαετίες. Το déjà vu ερμηνεύτηκε (και ερμηνεύεται) συχνά από παραψυχολογικές και μεταφυσικές θεωρήσεις ως απόδειξη της ύπαρξης προηγούμενης ζωής, επαφών με «άλλους κόσμους» και άλλα παρόμοια. Άνθρωποι που είχαν -ή ισχυρίζονταν ότι είχαν- συχνά τέτοιες εμπειρίες, συχνά θεωρούντο άνθρωποι με «ιδιαίτερες ικανότητες», με πολύ οξυμένη διαίσθηση, με ενόραση και προφητικές ιδιότητες. Αυτό το «παραψυχολογικό» στίγμα ήταν άλλος ένας λόγος που επί πολλές δεκαετίες η επιστήμη της ψυχολογίας δεν ασχολήθηκε περισσότερο με το φαινόμενο.
Σας θυμίζει τίποτα; Μια τριαντάχρονη γυναίκα περιγράφει ότι πηγαίνοντας διακοπές με την οικογένειά της σε μια χώρα την οποία δεν είχε ξαναεπισκε­φτεί και μπαίνοντας στο χολ του ξενοδοχείου είχε πολύ έντονη την αίσθηση ότι έχει ξανα­βρεθεί εκεί και γνωρίζει τους χώρους πολύ καλά. • Ένας νεαρός βρίσκεται σε ένα σπίτι συγ­γε­νών ενός φίλου του που γιορτάζουν κάτι και τους γνωρίζει για πρώτη φορά. Ξαφνικά, καθώς παρακολουθεί κάποιους που σηκώ­νο­­νται να χορέψουν, νιώθει πως αυτά ακρι­­βώς τα συναισθήματα που έχει εκείνη τη στι­γμή σε σχέση με τους άγνωστους αυτούς ανθρώπους τα έχει ξανααισθανθεί ακριβώς έτσι. • Μια γυναίκα απολαμβάνει με τον άνδρα της ένα ωραίο τοπίο στην εξοχή και ξαφνικά έχει την αίσθηση ότι αυτά που βλέπει κι αυτά που της συμβαίνουν τα έχει ονειρευτεί, χωρίς όμως να μπορεί να θυμηθεί το όνειρο ή άλλες λεπτομέρειές του. Το «ξαναϊδωμένο» ξανά στο επίκεντρο Δημιούργημα της μνήμης... Νεότεροι ερευνητές, όμως, επανέφεραν το φαινόμενο déjà vu στο επίκεντρο του επιστημονικού ενδιαφέροντος. Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον και αρκετά διαδεδομένο φαινόμενο της μνήμης το οποίο, αν το ερευνήσουμε, μπορεί να μας βοηθήσει να μάθουμε περισσότερα σχετικά με το πώς λειτουργεί η μνήμη μας. Κι αυτό γιατί, όποια κι αν είναι τελικά η σωστή εξήγηση του φαινομένου και είτε προέρχεται από τη νευροεπιστήμη του εγκεφάλου είτε από την ψυχολογία είτε από την παραψυχολογία, το σίγουρο είναι πως πρόκειται για δημιούργημα της μνήμης. ... και όχι (μόνο) της όρασης Αυτό, μάλιστα, είναι ακόμα πιο βέβαιο αφότου καταρρίφτηκε η θεωρία που είχε τείνει να επικρατήσει -ότι, δηλαδή, πρόκειται για μία μικρή «ανωμαλία» στην οπτική λειτουργία, μία αναντιστοιχία της πρόσληψης οπτικών ερεθισμάτων από το ένα μάτι στο άλλο-, όταν διαπιστώθηκε ότι οι τυφλοί έχουν συχνά déjà vu. Ένα πανηγύρι αισθήσεων... Déjà vu σημαίνει, βέβαια, «το έχω ξαναδεί». Όμως, δεν πρόκειται αποκλειστικά για οπτικές εμπειρίες. Εξίσου έντονη είναι η αίσθηση του «déjà visité» (το έχω ξαναεπισκεφτεί), «déjà senti» (το έχω ξανααισθανθεί), «déjà vécu» (το έχω ξανα­βιώσει), «déjà pensé» (το έχω ξανασκεφτεί), «déjà rêvé» (το έχω ονειρευτεί) κ.ά. Σαν σε ταινία Ορισμένοι άνθρωποι δηλώνουν ότι έχουν déjà vu και ταυτόχρονα την αίσθηση ότι έχουν ξαναβιώσει τη στιγμή και ξέρουν τι θα συμβεί αμέσως μετά. Αν και δεν έχει επιβεβαιωθεί, πάντως οι επιστήμονες διαχωρίζουν το προαίσθημα (αν υπάρχει) από το déjà vu. Η διαφορά είναι ότι το déjà vu βιώνεται ταυτόχρονα με αυτό που μας συμβαίνει και όχι πριν. Παρ’ όλα αυτά, επειδή είναι τόσο αιφνιδιαστική αυτή η αίσθηση του «γνωρίζω αυτή τη στιγμή», εκ των υστέρων το ερμηνεύουμε σαν να ξέραμε τι πρόκειται να συμβεί. Δεν είναι ακριβώς έτσι. Στο déjà vu είναι σαν, μέσα σε αυτό το σύντομο διάστημα των δευτερολέπτων, να παρατηρούμε σαν σε ταινία αυτά που γίνονται και να «τσεκάρουμε»: Κι αυτό μου είναι γνώριμο, κι αυτό το ξέρω, κι αυτό το έχω ξαναδεί. 2 ενδιαφέρουσες ερμηνείες Οι θεωρίες που επιχειρούν να εξηγήσουν το φαινόμενο είναι πολλές και έχουν αρκετά κοινά στοιχεία. Θα αναφερθούμε σε δύο, τις πιο ενδιαφέρουσες κατά την άποψή μας. Ούτως ή άλλως, όλες αφήνουν ερωτηματικά και δεν καταφέρνουν να δώσουν μία πλήρη και απόλυτα πειστική εξήγηση. Η θεωρία του «ολογράμματος» Ο ολλανδός ψυχίατρος H. Sno προτείνει την ιδέα ότι οι αναμνήσεις είναι σαν ολογράμματα, που σημαίνει ότι μπορεί κανείς να αναπλάσει την τρισδιάστατη εικόνα κάθε επιμέρους στοιχείου μίας ανάμνησης. Το déjà vu, λοιπόν, κατά την άποψή του, συμβαίνει όταν κάποια λεπτομέρεια στο περιβάλλον στο οποίο βρισκόμαστε εκείνη τη στιγμή (μία εικόνα, ένας ήχος, μία οσμή κλπ.) είναι παρόμοια με ένα απομεινάρι μίας (θαμμένης) ανάμνησής μας και ο εγκέφαλός μας ξαναφτιάχνει μία ολόκληρη σκηνή από αυτό το απειροελάχιστο στοιχείο, δημιουργώντας έτσι την αίσθηση του γνώριμου. Για παράδειγμα, πηγαίνετε μια βόλτα με τον παλιό «σκαραβαίο» ενός φίλου και ξαφνικά έχετε την αίσθηση του déjà vu, χωρίς να θυμάστε ότι ο θείος σας είχε ένα τέτοιο αυτοκίνητο στο οποίο είχατε μπει όταν ήσασταν πολύ μικρό παιδί. Μικροπράγματα, όπως η μυρωδιά της μηχανής ή η αίσθηση του καθίσματος, μπορούν να αναπλάσουν αναμνήσεις που ούτε ξέραμε ότι είχαμε ούτε μπορούμε συνειδητά να ανακαλέσουμε. Η θεωρία του «κινητού» O αμερικανός ερευνητής δρ. Alan Brown πρότεινε τη θεωρία του «κινητού» ή αλλιώς της «διχασμένης προσοχής». Σε πειράματα που έκανε, έδειξε ότι, όταν είμαστε απορροφημένοι από κάτι (σαν να μιλάμε στο κινητό), προσλαμβάνουμε όσα συμβαίνουν γύρω μας χωρίς να τα καταγράφουμε συνειδητά. Όταν είμαστε ξανά σε θέση να εστιάσουμε την προσοχή μας σε αυτό που κάνουμε, αυτά που βλέπουμε γύρω μας μας φαίνονται γνώριμα, ενώ γνωρίζουμε ότι δεν τα έχουμε «δει». Με αυτό το σκεπτικό, φαίνεται λογικό ότι μπορεί να μπαίνουμε σε έναν καινούργιο χώρο όντας απορροφημένοι, π.χ. από μία συνομιλία, μία σκέψη ή κάτι άλλο, και ξαφνικά να έχουμε déjà vu. Τι συμβαίνει: Πριν καν κοιτάξουμε το χώρο, ο εγκέφαλός μας έχει καταγράψει τα ερεθίσματα και μετά από κλάσματα δευτερολέπτου που κοιτάμε πραγματικά έχουμε την αίσθηση ότι μας είναι όλα γνώριμα. Κάπως έτσι, άλλωστε, λειτουργεί και η διαίσθηση: Βασίζεται σε γνώση και εμπειρίες, τις οποίες ο εγκέφαλός μας διαρκώς αφομοιώνει, χωρίς όμως να τις καταγράφουμε συνειδητά και να μπορούμε να τις εξηγήσουμε ή να τις ανακαλέσουμε.
Το DEJA VU προτιμά κάποιους ανθρώπους; Έχουν, άραγε, όλοι οι άνθρωποι déjà vu; Αν όχι όλοι, τότε πόσοι και ποιοι; Όπως μας λένε οι σχετικές μελέτες, περίπου 60% των ανθρώπων δηλώνει ότι είχε ή έχει βιώσει déjà vu, κάποιοι συχνά, περίπου μία φορά το μήνα, άλλοι σπανιότερα και μεμονωμένα. Πάντως, τα ποσοστά είναι υψηλότερα στις ηλικίες μεταξύ των 15 και 25 ετών, ενώ οι περισσότεροι συμφωνούν ότι με την ηλικία το φαινόμενο μειώνεται. Το ενδιαφέρον είναι ότι, αν και δεν επιβε­βαιώνονται οι προφητικές ικανότητες ή το «τρίτο μάτι» σε ανθρώπ­­ους που έχουν συχνά déjà vu, πάντως φαίνεται πως ορισμένες ομάδες ανθρώπων, όπως αυτοί που ταξιδεύουν συχνότερα, αυτοί με υψηλότερο βιοτικό ή μορφωτικό επίπεδο, έχουν συχνότερα déjà vu από άλλους. Επίσης, η πλούσια φαντα­σία, η ευρύτητα πνεύματος και η ικανότητα να θυμάται κανείς τα όνειρά του είναι χαρακτηριστικά ανθρώπων που δηλώνουν πως έχουν βιώματα déjà vu. Ίσως, όμως, αυτό απλώς να σημαίνει ότι όσο πιο ανοιχτόμυαλος και ευφάνταστος είναι κανείς, τόσο πιο εύκολα μιλά για κάτι που θεωρείται παράξενο ή ανεξήγητο.
Καλό μεσημέρι να έχετε!

Ελλαδάρα!!!!!!!!!!!!!

Ελλαδαρα σήμερα / Εξαιρετικό, δυστυχώς δεν ξέρω ποιος το έχει γράψει!
ΤΟ ΠΡΟΣΥΠΟΓΡΑΦΩ

Μεσημέρι, Κολωνάκι, καφέ στην πλατεία.Είναι αποκλεισμένο περιμετρικά, μπράβοι σε σχήμα Π, περαστικοί κοιτάζουν περίεργοι το θέαμα.Στη μέση αυτός, μαύρο κοστούμι, μαύρο πουκάμισο, όρθιος μιλάει στο κινητό. Πίσω του άλλος μπράβος, κρατάει στα χέρια ευλαβικά το πούρο.Γυρνάει, τραβάει μια ρουφηξιά, συνεχίζει, ο κολαούζος το κρατάει, περιμένει την επόμενη ρουφηξιά. Μπράβος πούρου, επαγγέλματα του μέλλοντος.Φθινοπωρινό μεσημέρι στο κέντρο της πόλης, η δημόσια επίδειξη της αήττητης ηλιθιότητας. Είναι πλούσιος. Έχει πολλά λεφτά, από πού, απροσδιόριστο.
Οι πλούσιοι αυτής της χώρας δεν κάνουν, έχουν.Κάτι γενικώς, καράβια, προμήθειες, λαθρεμπόριο πετρελαίου, πλαστά τιμολόγια, ποδοσφαιρικές ομάδες-πλυντήρια, αγοραπωλησίες παικτών, εικονικά συμβόλαια, πουλάει φάρμακα στα νοσοκομεία στην τριπλάσια τιμή, εισαγωγή από την Κύπρο, εκμεταλλεύεται εμπορικά ακίνητα της εκκλησίας, καταπατάει δημόσιες εκτάσεις, χτίζει στη Μύκονο συγκρότημα κατοικιών με συνέταιρο γνωστό πολιτικό, αλλαγές συντελεστή δόμησης μόνο για την περίπτωσή του, έχει αναλάβει τη διαφημιστική καμπάνια υπουργείων, διαχειρίζεται τα λεφτά των ασφαλιστικών ταμείων, πουλάει τηλεοπτικά κανάλια που του χαρίζει το κράτος, αύξηση κεφαλαίου, τραπεζική εγγύηση, δάνεια, offshore εταιρείες, κωδικοί, μπράβοι. Πούρα. Χοντρός σβέρκος.Οι περαστικοί απολαμβάνουν το θέαμα. Κουνάνε το κεφάλι ειρωνικά.Το θέμα είναι τα λεφτά, αυτό μου είπε κι ο μπαμπάς.Μια χώρα που δεν παράγει τίποτα και έχει τόσους πολλούς πλούσιους.Δεν δημιουργούν αλλά έχουν διασυνδέσεις. Σωστοί άνθρωποι στις σωστές θέσεις. Βιτρίνες. Ταμίες. Μεταφορά χρήματος, όχι δημιουργία πλούτου.Δεν βγάζουν χρήματα, υπεξαιρούν.Οι πλούσιοι ξέρουν πολύ καλά από πού προέρχονται τα χρήματά τους.Τα αντιμετωπίζουν και οι ίδιοι ως προϊόν εγκλήματος.Τα τρώνε γρήγορα και επιδεικτικά. Όπως οι γκάνγκστερ.Σε ολόκληρο τον κόσμο μόνο δύο άρχουσες τάξεις έχουν υιοθετήσει ως τρόπο ζωής το lifestyle της κολομβιάνικης μαφίας.Οι Ρώσοι ολιγάρχες και οι Έλληνες πλούσιοι.Θηριώδη τζιπ στα στενά δρομάκια, παρκαρισμένες πόρσε στα κλαμπ, αστυνομική προστασία, γουόκι τόκι, μπράβοι, ημίγυμνες ξανθιές, χοντροί σβέρκοι.ΚΔΟΑ. Κτηνώδης δύναμη ογκώδης άγνοια.Στον υπόλοιπο κόσμο οι πραγματικοί πλούσιοι μοιάζουν με φοιτητές στα Εξάρχεια. Σνίκερς, φούτερ και κουκούλες.Ανακάλυψαν ένα τσιπάκι, έστησαν τη Microsoft, την Apple, έφτιαξαν ένα πρόγραμμα, φαντάστηκαν μια κοινότητα, το FaceBook, βάζουν την εταιρεία τους στο χρηματιστήριο έναντι 100 δισεκατομμυρίων δολαρίων φορώντας τζιν, στο υπόγειο γκαράζ παίζουν ακόμα Nirvana με τις φοιτητικές τους κιθάρες.Εδώ δεν υπάρχουν κιθάρες.Ούτε πανεπιστήμια. Ελληνικός ληστρικός μικροκαπιταλισμός, κλοπιμαία.Ξαπλώστρες 3.000 ευρώ στην παραλία, ο ένας δίπλα στον άλλον..Πάνω στον άλλον. Όλοι μαζί.Δεν θέλουν να κρυφτούν, θέλουν να φανούν.Ποιος έχει το πιο μεγάλο, σπίτι, το πιο μεγάλο, κότερο.Αγωνιούν για μια φωτογραφία τους σε φτηνές κίτρινες φυλλάδες που λερώνεσαι άμα τις ξεφυλλίσεις.Αγοράζουν παρέα, δημοσιότητα, σεξ, σταρ, μις, θεές, απόλυτες, υπέρλαμπρες, δίμετρες. Ξανθιές με μαύρη ρίζα.Από τη μαζική παραγωγή των καλλιστείων. Μια δυο γυμνές φωτογραφίες και μετά στον αγώνα.Στο ανελέητο κυνήγι στη σκληρή ζούγκλα της ζωής.Η ανεργία στις νεαρές γυναίκες μέχρι τα 30 φτάνει στο 40%.Πιράνχας, κόβουν βόλτες από φωτογράφιση σε κότερα, από πασαρέλα σε επισκέψεις κατ' οίκον.Το ίδιο παμπάλαιο συγκινητικό όνειρο. Μια μέρα ο πελάτης θα ερωτευτεί και θα την κάνει κυρία.Ένας γάμος, τώρα πριν να 'ναι αργά, τα χρόνια περνάνε γρήγορα, νέο εμπόρευμα βγαίνει στην αγορά κάθε σεζόν.Τα πούρα διαλέγουν. Επιλέγουν την επόμενη trophy wife.Επιλέγουν και επιλέγονται. Ε9 κυκλοφορούν σε φωτοτυπίες, αγοραπωλησίες, ντιλ κλείνονται..Τα κοσμικά περιοδικά γράφουν για πανέμορφα μοντέλα που φωτογραφίζονται σε ακριβά μαγαζιά με νεαρούς ζεν πρεμιέ της αθηναϊκής νύχτας. Εννοούν escort συναντάνε γιους πλουσίων με την ελπίδα να «κατακτηθούν». Νέες ιδιότητεςτης κοσμικής ζωής. Κληρονόμοι.Γιοι εισηγμένων. Πολύφερνοι γαμπροί με πολλές κατακτήσεις. Οι βίζιτες της πρώτης σελίδας.Ο πλανήτης μπαίνει στον τρίτο χρόνο της οικονομικής κρίσης. Ο δύσκολος χειμώνας. Οι ελληνικές πολιτικές εφημερίδες, αυτιστικές πάντα, στο πιο βαθύ τούνελ της κρίσης, εισάγουν στην ύλη τους κοσμικά ένθετα.Χρώματα πολύχρωμα, γυαλιστερές φωτογραφίες. Δες το 16χρονο ζάπλουτο ξέκωλο πώς διασκεδάζει στα μπουζούκια.Ζηλεύεις; Δες το νεαρό πάμπλουτο κληρονόμο αγκαλιά με τη θεά, την προκλητική miss young. Θα κάνουν προγαμιαίο συμβόλαιο;Η Ελένη ρίχνει με νάζι το τιραντάκι να φανεί η ρόγα, πέφτει η τηλεθέαση.5.000 άτομα στο γάμο, τραγούδησε ο Ρέμος, εσύ δεν ήσουν εκεί;Εσένα ο μπαμπάς σου δεν έκανε λαθρεμπόριο πετρελαίου; Η μαμά σου δεν ήταν συμβολαιογράφος στα μεγάλα ντιλ ακίνητης περιουσίας;Δεν ξέρεις ούτε ένα γενικό γραμματέα υπουργείου, έναν ταμία κόμματος έστω; Τι άτυχος που ήσουν.Όλα διορθώνονται όμως, άρχισε τώρα, κάνε κοιλιακούς, κάνε προσθετικές στήθους, κάνε κάτι. Αν δεν είσαι αγοραστής, γίνε τουλάχιστον εμπόρευμα. Η Ελλάδα, αδιόριστη πτυχιούχος, κλείνει τα μάτια, πέφτει στο κρεβάτι για μια μονιμοποίηση στο δημόσιο, υπέρβαρη πηδάει απ? το μπαλκόνι.Γυρνάει το ρολόι μια ώρα πίσω μεσάνυχτα Κυριακής, ετοιμάζεται για τον πιο βαρύ χειμώνα. Μπερδεμένη, πεινασμένη, εν πλήρει συγχύσει, δηλώνει αθώα.Ήταν ωραίο το έργο, εύκολο, χωρίς κόπο, θεαματικό σαν μεταμεσονύχτια κολομβιάνικη σαπουνόπερα του Άλφα με βαρόνους κοκαΐνης, μπράβους και μικρά κοριτσάκια που πάνε στον πλαστικό χειρούργο με παιδιάστικη αφέλεια για να πιάσουν την καλή, να τις διαλέξει ο αρχηγός της συμμορίας. Κρατάει 45 λεπτά.Μετά ακολουθεί τελεμάρκετινγκ.Κατσαρόλες, στρώματα και όργανα γυμναστικής, 29,99 ευρώ σε 6 δόσεις.Συμπληρώνω:Πού είναι η άλλη Έλλάδα; Η Ελλάδα του 5%. Η Ελλάδα της γνώσης, της επιστήμης και της έρευνας. Η Ελλάδα της τέχνης, του πολιτισμού και του πνεύματος. Η Ελλάδα του (αντοπάριστου (βλέπετε χρειαζόμαστε επεξηγήσεις γιατί κινδυνεύουμε να παρεξηγηθούμε!!!)) αθλητισμού, της ευγενούς αμίλλης και του θαυμασμού του καλού καγαθού. Η Ελλάδα της δουλειάς, της προκοπής και της εξέλιξης. Η Ελλάδα του μέτρου. της μετριοφροσύνης και της σύνεσης. Κι όμως υπάρχει η Ελλάδα αυτή, υπάρχει, αναπνέει και λειτουργεί.Μόνο που είναι χαμένη στο υπόλοιπο 95% όπως περιγράφεται στο παραπάνω κείμενο. Αυτό το 95% χρεωκόπησε την Ελλάδα. Η διάσωσή της είναι το 5%.Ανακαλύψτε το, αποκαλύψτε το, διαδόστε το, ενισχύστε το, συμπληρώστε το....Ίσως τότε φανεί η αρχή της ελπίδας............................

Αφιερωμένο στους φίλους μου!

ΤΟ 2010 ΥΠΟΣΧΟΜΑΙ ΝΑ ΓΙΝΩ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ!

Η τελευταία σημαδιακή πρωτοχρονιά, για την οποία έγινε πολύς λόγος, ήταν αυτή του 2000, το λεγόμενο Millennium. Όχι ότι στην πράξη πραγματοποιήθηκε καμία κοσμογονική αλλαγή, συγκριτικά τουλάχιστον με την πρωτοχρονιά του 1999 ή του 2001, απλά για κάποιον λόγο την θυμόμαστε εντονότερα ως ορόσημο της νέας χιλιετίας που στο μυαλό των περισσότερων ξεκινούσε με τις καλύτερες προϋποθέσεις για κάτι μεγάλο, καινούργιο, μοναδικό. Η χρονιά πέρασε σα νερό, και μετά πέρασαν άλλα εννιά χρόνια και ξυπνήσαμε το πρωί της περασμένης Παρασκευής συνειδητοποιώντας ότι έχουμε 2010. Και πάλι, τίποτα δεν άλλαξε.
Ίσως μόνο να παχύναμε λίγο και να χαλάρωσε το δέρμα μας.
Ζώντας με πρότυπα που θεωρούν τα νιάτα και την ομορφιά ύψιστα αγαθά, είμαστε αναγκασμένοι μεγαλώνοντας να νοσταλγούμε το παρελθόν. Το πρωί της περασμένης Παρασκευής, όσοι από εμάς έκαναν μία ανασκόπηση στην περασμένη δεκαετία σίγουρα είδαν, ανάμεσα στις καλές και κακές στιγμές, αρκετές χαμένες ευκαιρίες, οι οποίες -αν τις είχαμε χειριστεί διαφορετικά- θα μπορούσαν να έχουν αλλάξει την ζωή μας. Έχει σημασία; Η απάντηση βρίσκεται μέσα στον καθένα μας, στο κατά πόσο με τις αποφάσεις που τελικά πήραμε όλα αυτά τα χρόνια νιώθουμε καλύτεροι άνθρωποι. Το μέλλον όμως μπορεί να είναι διαφορετικό. Με ποιο τρόπο θέλουμε να ζήσουμε στο μέλλον; Και επειδή, αν ευχόμαστε κάτι για το 2010, αυτό είναι οπωσδήποτε περισσότερα χαμόγελα και λιγότερα “what if”, παράλληλα με την προσωπική μας λίστα για τα «επιτεύγματα» της δεκαετίας που πέρασε -και, για πολλούς, δεν ακούμπησε- συγκεντρώσαμε παρακάτω δέκα υποσχέσεις-προτάσεις για την χρόνια που έρχεται.
Με σκοπό, του χρόνου τέτοια μέρα, να μπορούμε με βεβαιότητα να πούμε ότι καταφέραμε να γίνουμε λίγο καλύτεροι άνθρωποι και, ως εκ τούτου, ίσως πιο ευτυχισμένοι. Το 2010, λοιπόν, υπόσχομαι να…
* Κάνω περισσότερους φίλους: Μεγαλώνοντας διαπιστώνουμε πόσο δύσκολο είναι να συναναστρεφόμαστε σε τακτικότερη βάση με περισσότερους από δύο-τρεις πολύ κοντινούς μας ανθρώπους. Πιστεύουμε ότι οι φιλίες μας είναι επαρκείς και ότι, ακόμα κι αν θέλαμε, δεν έχουμε τον χρόνο για νέες γνωριμίες. Κι όμως, ένας καινούργιος άνθρωπος μπορεί να αλλάξει την ζωή μας, να μας μάθει πράγματα και να μας ανοίξει πόρτες που ούτε είχαμε φανταστεί. Επιστημονικές έρευνες που κυκλοφορούν κατά καιρούς επιβεβαιώνουν ότι οι πιο ευτυχισμένοι άνθρωποι είναι αυτοί που περιβάλλονται από οικογένεια και φίλους, αυτοί που περνούν τον λιγότερο δυνατό χρόνο μόνοι τους.
* Καταναλώνω λιγότερο: Οι ψυχολόγοι επιμένουν ότι «ο υλισμός είναι τοξικός για την ευτυχία». Ακόμα και τα άτομα που έχουν την οικονομική άνεση να καταναλώνουν ασύστολα, έχει από έρευνες αποδειχθεί ότι δεν είναι τόσο ευτυχισμένα όσο τα άτομα που αδιαφορούν για το πόσα θα αποκτήσουν και πόσα θα ξοδέψουν. Άλλες έρευνες που δημοσιεύτηκαν μέσα στην χρονιά που πέρασε απέδειξε πόσο πιο καλά μπορεί να νιώθουμε αν αρχίσουμε να δίνουμε πράγματα που μας ανήκουν ή να ανακυκλώνουμε άλλα που δεν χρησιμοποιούμε πια. Αν οι δυσοίωνες οικονομικά προβλέψεις για το 2010 βγουν αληθινές, ο περιορισμός της καταναλωτικής μας μανίας μόνο σε καλό μπορεί να μας βγει.
* Μολύνω το περιβάλλον λιγότερο: Πόσο δύσκολο είναι πια να κλείνουμε την βρύση όταν βουρτσίζουμε τα δόντια μας; Να ανακυκλώνουμε τα σκουπίδια του σπιτιού μας; Να χρησιμοποιούμε λιγότερο το αυτοκίνητο; Να μην πετάμε από το παράθυρο του αυτοκινήτου μας ό,τι σκουπίδι μας πιάνει χώρο; Ναι, γινόμαστε καλύτεροι άνθρωποι όταν προσπαθούμε να επιβαρύνουμε λιγότερο τον πλανήτη που μας φιλοξενεί και, κυρίως, γινόμαστε παραδείγματα για τους γύρω μας.
* Κάνω περισσότερη γυμναστική: Περιττεύει να επαναλάβουμε την σημασία της άσκησης τόσο για την εξωτερική μας εμφάνιση όσο και για την ψυχική μας υγεία. Μπορεί η γυμναστική καθεαυτού να μην μας κάνει άμεσα καλύτερους ανθρώπους, μας κάνει όμως αναμφίβολα πιο ήρεμους, πιο χαρούμενους, πιο ισορροπημένους και αυτό μας βοηθά να είμαστε πιο αποτελεσματικοί στις αποφάσεις μας. Έχει βρεθεί από έρευνες, μάλιστα, ότι οι εργαζόμενοι που ασκούνται τακτικά είναι πολύ πιο παραγωγικοί στην δουλειά τους. Αυτό ως συνέπεια έχει την εκτίμηση των συναδέλφων και των εργοδοτών τους αλλά και την δική τους, προσωπική ικανοποίηση.
* Συγχωρώ: Ακόμα κρατάτε μούτρα στην πρώην φίλη σας επειδή σας κατέστρεψε την αγαπημένη σας φούστα; Ακόμα δε μπορείτε να ξεχάσετε ότι ο κολλητός σας σάς αποκάλεσε αθεράπευτα εγωκεντρικό και αναξιόπιστο; Τι νόημα έχει να διατηρείτε αρνητικά συναισθήματα για σημαντικούς ανθρώπους στην ζωή σας; Αν δέχεστε ότι αυτή η κατάσταση σας στεναχωρεί δεν αξίζει να την διαιωνίζετε από εγωισμό. Κανείς μας δεν είναι τέλειος, όμως όλοι πρέπει να προσπαθούμε και η συγχώρεση είναι ένα βήμα για να γίνουμε εμείς οι ίδιοι καλύτεροι άνθρωποι –το να νιώσουν και οι άλλοι καλύτερα ακολουθεί.
* Είμαι ελεύθερος/ -η: Το υπέρτατο και πιο παρεξηγημένο αγαθό αποτελεί τον θεμέλιο λίθο της ευτυχίας μας. Είτε αυτό σημαίνει την δυνατότητά μας να εκφραζόμαστε δημιουργικά είτε το να επιλέγουμε οι ίδιοι για τον εαυτό μας, η προσωπική ελευθερία είναι το πρώτο βήμα για την λήψη σωστών αποφάσεων.
Καλή ημέρα να έχετε!

Ενα αξέχαστο ταξίδι το Χειμώνα!

Το φθινόπωρο έρχεται ιδιαίτερα νωρίς εδώ στο ορεινό Ζαγόρι. Ήδη από τις αρχές του Οκτώβρη, στις αλπικές ακρώρειες της Τύμφης, με τα πρώτα κιόλας ψυχρά περάσματα του αέρα νιώθεις έντονα τη μεταβολή στην ατμόσφαιρα. Μέσα στις υγρές ρεματιές ξεπροβάλλουν τα πολύχρωμα φυλλώματα που στολίζουν τις οξιές με όλες τις γοητευτικές αποχρώσεις των θερμών, γήινων χρωμάτων, ενώ τη δική τους πινελιά προσθέτουν οι βελανιδιές, τα πλατάνια και οι ιτιές. Η σταδιακή μετάβαση στο μούδιασμα του χειμώνα και η αναμονή του βοριά που σύντομα θα «χτυπήσει» την πόρτα, δημιουργούν μια γλυκιά προσμονή, μια ατμόσφαιρα μοναδική στα πέτρινα χωριά του Δυτικού Ζαγορίου. Τα Άνω και Κάτω Πεδινά, ο Ελαφότοπος, αλλά και ο Βίκος, όπως εξάλλου και η Αρίστη, ανήκουν στο σύνολο των χωριών που έχουμε μάθει να αποκαλούμε Δυτικό Ζαγόρι, με πιο γνωστό βέβαια το Πάπιγκο, το οποίο λόγω της προβολής που γίνεται τα τελευταία χρόνια έχει επισκιάσει όλα τα υπόλοιπα. Οι νέοι ασφαλτοστρωμένοι δρόμοι που ένωσαν οδικά την Αρίστη και το Πάπιγκο με την Κόνιτσα και τα χωριά του Δυτικού Ζαγορίου, σίγουρα εξυπηρετούν αφάνταστα τις μετακινήσεις. Βέβαια, οι περισσότεροι ακολουθούν την πεπατημένη διαδρομή: Αρίστη - γέφυρα Βοϊδομάτη - Μεγάλο, Μικρό Πάπιγκο. Διανύοντας όμως ελάχιστα επιπλέον χιλιόμετρα χωρίς κόπο, θα ανακαλύψετε το πανέμορφο χωριό Ελαφότοπος και τους δύο πέτρινους οικισμούς των Πεδινών. Αρίστη, η αφετηρία Είναι από τα παλαιότερα χωριά του Ζαγορίου και γνώρισε ευημερία και πλούτο στο παρελθόν. Τα τελευταία χρόνια η Αρίστη έχει καταξιωθεί ως δημοφιλής προορισμός, καθώς έχει εύκολη πρόσβαση στα περισσότερα αξιοθέατα της περιοχής. Βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής από τη χαράδρα του Βίκου, χωρίς να παρουσιάζει τον κορεσμό, την κίνηση και τη φασαρία του Μεγάλου Πάπιγκου. Πολλά παλιά αρχοντικά της έχουν αναπαλαιωθεί με πιστότητα στην παράδοση, με το μεράκι και το σεβασμό που απαιτεί η αρχιτεκτονική μας κληρονομιά. Επισκεφτείτε ακόμη Από την Αρίστη, ο δρόμος κατηφορίζει προς τη γέφυρα του Βοϊδομάτη. Εδώ, πλάι στις όχθες του κρυστάλλινου ποταμού, στην πυκνόφυτη πλατανιά με τα αιωνόβια δέντρα, κρύβεται από τα βλέμματα των πολλών το μοναστήρι της Παναγιάς Σπηλιώτισσας. Σκαρφαλωμένο σε βράχο, το λιθόκτιστο μοναστικό συγκρότημα εντυπωσιάζει με την επιβλητική του παρουσία, καθώς ατενίζει το πέρασμα του ποταμού και το στένωμα του φαραγγιού. Ακόμη, από την Αρίστη μην παραλείψετε να κάνετε μία στάση στο μικροσκοπικό χωριό Βίκος, που προσφέρει εξαιρετική θέα προς το διάσημο φαράγγι. Μικρό και Μεγάλο Πάπιγκο Το Πάπιγκο βρίσκεται σε υψόμετρο 800 μ., σε ένα «σκαλοπάτι» του βουνού Τύμφη, που σε αυτό το σημείο βουτά απότομα για να σχηματίσει τη χαράδρα του Βίκου. Το Μικρό Πάπιγκο βρίσκεται λίγο ψηλότερα, μόλις 4 χλμ. από το Μεγάλο. Κάθε είδους όχημα αναγκαστικά σταματά μπροστά στη σφιχτή διάταξη των γεροδεμένων πέτρινων σπιτιών του Μικρού Πάπιγκου. Από εδώ και πέρα, το λόγο έχουν τα στενά καλντερίμια και φυσικά... τα πόδια. Στο Μεγάλο Πάπιγκο αξίζει να αναζητήσετε το ναό του Αγίου Βλασίου, κτίσμα του 1852, αλλά και την περίφημη «Καλλίνειο» Σχολή, που χτίστηκε το 1897. Επισκεφτείτε ακόμη Ανάμεσα στο Μικρό και στο Μεγάλο Πάπιγκο βρίσκεται η καταπληκτική τοποθεσία «Κολυμπήθρες» με τις σκαλωτές βραχώδεις δεξαμενές που μοιάζουν με φυσικές πισίνες και το καλοκαίρι είναι ιδανικές για κολύμπι. Άνω και Κάτω Πεδινά Τα Άνω και Κάτω Πεδινά, αντικριστά χτισμένα στις παρυφές γυμνών υψωμάτων (στα 950 μ.), κοιτούν προς τη μικρή πεδιάδα που ξανοίγεται μπροστά τους. Ανάμεσά τους περνά ο οδικός άξονας που συνδέει το Καλπάκι με το Μονοδένδρι και λίγο ψηλότερα, σε υψόμετρο 1.100 μ., απλώνει τις πέτρινες γειτονιές του, κάπως πιο απόμερα, ο Ελαφότοπος. Αν δεν έχεις κάτι διαβάσει ή δεν σε τρώει το σαράκι της περιήγησης, το πιο πιθανό είναι να διαβείς γρήγορα το δρόμο που περνά έξω από τους οικισμούς και να μη χαραμίσεις το χρόνο σου για μία έστω σύντομη παράκαμψη. Όμως, αν βρεθείς στις πέτρινες γειτονιές τους, θα αντιληφθείς ότι σίγουρα αξίζουν με το παραπάνω το χρόνο σου. Τα Άνω και Κάτω Σουδενά -αυτό ήταν το παλιό όνομα των Πεδινών- τα αποκαλούσαν οι παλαιότεροι «Ψωμοχώρια», από τον εύφορο κάμπο τους, όπου οι φιλόπονοι ορεσίβιοι καλλιεργούσαν με επιμέλεια σιτάρι και κριθάρι και ήταν από τα σπουδαιότερα και παλαιότερα χωριά του Ζαγορίου. Κατά το 19ο αιώνα, τα Άνω Σουδενά αριθμούσαν 1.000 κατοίκους, είχαν σχολεία, εκκλησίες και σπουδαία μοναστήρια. Από εδώ καταγόταν ο Νεόφυτος Δούκας, ένας από τους γνωστότερους Δασκάλους του Γένους, αλλά και ο ιατροφιλόσοφος Ιωάννης Λαμπρίδης. Μικρές περιπλανήσεις Ελαφότοπος - Αρίστη Ένας καινούργιος δρόμος, που αποτολμά μια τολμηρή -η αλήθεια είναι- χάραξη στον απότομο βράχο της Τύμφης, θα σας φέρει μετά από 6 χλμ. στην Αρίστη, κι από εκεί στην κοίτη του διάσημου Βοϊδομάτη και στο Πάπιγκο. Μια διαδρομή που παλαιότερα σου έπαιρνε περισσότερο από μία ώρα, τώρα πραγματοποιείται εύκολα και ευχάριστα σε λίγα λεπτά. Πεδινά - Μονοδένδρι Χρησιμοποιώντας τον ασφαλτοστρωμένο δρόμο που συνδέει το Κεντρικό με το Δυτικό Ζαγόρι, εύκολα θα προσεγγίσετε το Μονοδένδρι (8 χλμ. από Άνω Πεδινά) και τη θέση Οξιά (7 χλμ. από Μονοδένδρι), από όπου θα έχετε την καλύτερη θέα στη χαράδρα του Βίκου. Αρίστη - γεφύρι Κλειδωνιάς Λίγο έξω από την Αρίστη, με κατεύθυνση προς τον εθνικό δρόμο Ιωαννίνων - Κοζάνης, και αφού περάσετε τη διασταύρωση για Άγιο Μηνά, θα δείτε δεξιά σας μια εκκλησία και ένα στενό, ασφαλτοστρωμένο δρόμο που κατηφορίζει απότομα μέσα από πλατάνια και βελανιδιές. Μετά από μόλις 5 χλμ. θα φτάσετε στο γεφύρι της Κλειδωνιάς, ένα από τα πιο όμορφα σημεία του Βοϊδομάτη ποταμού. Το Vita προτείνει Περπατήστε στις όχθες του Βίκου Από τη γέφυρα του Βοϊδομάτη μπορείτε να ακολουθήσετε το ευδιάκριτο μονοπάτι που κινείται σε πορεία παράλληλη με τις όχθες του ποταμού, σε μια σύντομη, εύκολη, αλλά αξέχαστη διαδρομή. Ο Βοϊδομάτης προσεγγίζεται επίσης από μια άλλη, εξίσου όμορφη, αλλά ιδιαίτερα κουραστική διαδρομή που ξεκινά από το χωριό Βίκος. Ερχόμενοι από Αρίστη, πριν μπείτε στον οικισμό, θα δείτε δεξιά σας πέτρινη σκάλα που οδηγεί μετά από έντονη κατάβαση στις πηγές του Βοϊδομάτη, στην καρδιά του φαραγγιού. Αναρριχηθείτε στη... ράχη της Γκαμήλας Από το Μικρό Πάπιγκο αρχίζει το ορειβατικό μονοπάτι, που καταλήγει στο καταφύγιο της Γκαμήλας, σε υψόμετρο 1.950 μ. Από εκεί ξεκινούν οι περισσότερες διαδρομές για τα υψίπεδα και τις κορυφές αυτού του αλπικού βουνού, διαδρομές όμως που απαιτούν καλή φυσική κατάσταση και ανάλογη πείρα και γνώση του βουνού. Κάντε rafting στο Βοϊδομάτη! Ένας άλλος, ιδιαίτερα διασκεδαστικός τρόπος είναι να διασχίσετε το φαράγγι κάνοντας rafting! Μόνη προϋπόθεση για να μπει κάποιος σε μια βάρκα rafting είναι να ξέρει κολύμπι και να ακολουθεί τις εντολές των συνοδών. Η διαδρομή είναι μαγευτική, αφενός λόγω του υπέροχου τοπίου και αφετέρου λόγω της διαύγειας των νερών του ποταμού. Η διάρκεια της κατάβασης είναι 1,5 ώρα και η απόσταση δεν ξεπερνά τα 5 χλμ. Απευθυνθείτε στο γραφείο υπαίθριων δραστηριοτήτων «NO LIMITS», που έχει έδρα την Κόνιτσα, στο τηλ.: 26550-23.777. Χαλαρώστε με κολύμπι και spa Το «Aristi Mountain Resort» είναι καινούργιο, αλλά χτισμένο με τον παραδοσιακό τρόπο. Βρίσκεται στο πάνω μέρος του χωριού Αρίστη και προσφέρει πανοραμική θέα στη χαράδρα του Βίκου και στους Πύργους του Πάπιγκου. Η κλειστή πισίνα είναι θερμαινόμενη, για κολύμπι με θέα στα βουνά. Το χαμάμ, η σάουνα και το υδρομασάζ συμπληρώνουν τις δραστηριότητες της ημέρας. Προσφέρεται η δυνατότητα ενός χαλαρωτικού μασάζ, όπως και περιποίησης σώματος και προσώπου.
Info Πώς θα πάτε Το Δυτικό Ζαγόρι προσεγγίζεται μέσω του αυτοκινητόδρομου που συνδέει τα Γιάννενα με την Κοζάνη. Ερχόμενοι από Γιάννενα, μετά το Καλπάκι θα δείτε δεξιά τις ταμπέλες και τη διασταύρωση. Να υπολογίζετε Γιάννενα - Αρίστη 65 χλμ. Πολλές στροφές θα βρείτε όταν αφήσετε την κεντρική αρτηρία και ανηφορίσετε τον επαρχιακό δρόμο για Αρίστη, Μεγάλο και Μικρό Πάπιγκο. Προσοχή χρειάζονται οι τελευταίες κλειστές στροφές πριν από την Αρίστη. Σημείωση: Πρατήρια βενζίνης θα βρείτε στο Καλπάκι (15 χλμ. από Αρίστη) και στη γέφυρα του Βοϊδομάτη πηγαίνοντας για Κόνιτσα. Πού θα μείνετε Αρίστη: •«Αρχοντικό της Αρίστης», χτισμένο με παραδοσιακό τρόπο και αποκλειστικά δομικά υλικά την πέτρα και το ξύλο. Είναι από τα καλύτερα της περιοχής, τηλ.: 26530-42.210 • «Gamila Rocks», τηλ.: 26530-41.070 • «Αρτσίστας Οικίες», τηλ.: 26530-41.908 •➔«Εν Αρίστη», τηλ.: 26530-42.103 •➔«Aristi Mountain Resort», τηλ.: 26530-41.330. Πάπιγκο: • «Σαξώνης», τηλ.: 26530-41.615 • «Δίας», τηλ.: 26530- 41.892 • «Αυραγώνιο», τηλ.: 26530-41.129 • «Παπαευαγγέλου», τηλ.: 26530-41.135 • «Άστρα», τηλ.: 26530-42.108 • «Άρκευθος», τηλ.: 26530-41.494 • «Αστράκα», τηλ.: 26530-41.693. Μικρό Πάπιγκο: • «Μικρό Πάπιγκο 1.700», τηλ.: 26530-41.179 • «Αντακλή», τηλ.: 26530-41.441 • «Δίας», τηλ.: 26530-41.257. Βίκος: Απλά ενοικιαζόμενα δωμάτια: • «Καρπούζης Σωτήρης», τηλ.: 26530-41.176 • «Ντινούλης», τηλ.: 26530-42.111-12. Άνω Πεδινά: • «Σπίτι του Ορέστη», τηλ.: 26530-71.202 και 71.579 • «Αμελικό», εξαιρετικός παραδοσιακός ξενώνας στην πάνω γειτονιά, τηλ.: 26530-71.501 • «Πρίμουλα», ξενοδοχείο σε πλήρως αναπαλαιωμένο παραδοσιακό κτίσμα 200 ετών, τηλ.: 26530-71.133 • «Αλθαία», τηλ.: 26530-71.700 • «Αλώνι», τηλ.: 26530-71.216 • Ενοικιαζόμενα δωμάτια: • «Το Παραδοσιακό σπίτι», τηλ.: 26530-71.209 και 71.275 • «Πορφυρόν», τηλ.: 26530-71.579. Ελαφότοπος: • Ξενώνας «Ελαφότοπος», τηλ.: 26539-71.001. Πού θα φάτε Στα Άνω Πεδινά, θα φάτε στην ταβέρνα «Τα Άνω Σουδενά». Επίσης, εστιατόριο λειτουργεί στον ξενώνα «Το σπίτι του Ορέστη». Στα Κάτω Πεδινά, θα βρείτε πάντα ανοιχτό το «Καφενείο της Πλατείας». Στον Ελαφότοπο, θα βρείτε την ταβέρνα «Τα Αλώνια». Στην Αρίστη, θα πάτε στο μεζεδοπωλείο «Εν Αρίστη». Στο χωριό Βίκος, πολύ συμπαθητικά για φαγητό είναι τα δύο ταβερνάκια στην πλατεία. Στο Πάπιγκο, θα πάτε στις ταβέρνες «Του Νίκου και της Ιουλίας», του Ιωαννίδη και του Σπύρου Τσουμάνη, ενώ στο Μικρό Πάπιγκο, στο εστιατόριο του ξενώνα «Δίας».
Καλό σας ταξίδι!

Tι αποκαλύπτουν τα χέρια σας

Σχεδόν όλοι μας, άλλοι λιγότερο κι άλλοι περισσότερο, συνειδητά ή τις περισσότερες φορές ασυνείδητα, συνοδεύουμε την ομιλία μας με κινήσεις των χεριών. Oι χειρονομίες αυτές δεν τονίζουν απλώς τα λόγια μας, αλλά συχνά τα συμπληρώνουν. Tι «λένε» τα χέρια και γιατί τα χρησιμοποιούμε; Δεν επαρκούν τα λεγόμενά μας από μόνα τους; Xειρονομίες χωρίς θεατήKαθημερινά κάνουμε κάτι που μοιάζει παράδοξο και χωρίς νόημα: καθώς τηλεφωνούμε, χειρονομούμε, παρόλο που ο συνομιλητής μας δεν μπορεί να μας δει. Σαν να είμαστε αφηρημένοι και σαν να μην καταλαβαίνουμε τι κάνουμε, περιγράφουμε, δίνουμε έμφαση ή καθησυχάζουμε με τα χέρια μας. Eίναι σαν κάποιες αρχαϊκές συμπεριφορές που κουβαλάμε από την παιδική ηλικία της ανθρωπότητας να αρνούνται να προσαρμοστούν στα καινούργια μας τεχνολογικά επιτεύγματα. Tι είναι αυτό που είναι τόσο δυνατό μέσα μας και μας κάνει να χειρονομούμε ακόμη κι όταν δεν είναι κανείς εκεί για να μας δει; Πριν δύο-τρεις δεκαετίες ακόμα, η επιστήμη δεν είχε ασχοληθεί καθόλου με αυτές τις παράπλευρες και φαινομενικά τυχαίες κινήσεις των χεριών μας κατά την ομιλία κι έτσι δεν μπορούσε να τις εξηγήσει. Tις τελευταίες δεκαετίες, όμως, όλο και περισσότεροι ψυχολόγοι, γλωσσολόγοι, ανθρωπολόγοι και νευρολόγοι προσπαθούν να καταλάβουν και να αποκρυπτογραφήσουν τις χειρονομίες μας, κι αυτό που τους έχει γοητεύσει περισσότερο είναι ότι αντανακλούν -πιο άμεσα από τη γλώσσα- τη σκέψη, την αντίληψη και την κουλτούρα μας. Aκόμα και αυτή η παράδοξη συμπεριφορά μας να χειρονομούμε καθώς μιλάμε στο τηλέφωνο έχει την εξήγησή της. Oι χειρονομίες φαίνεται ότι δεν είναι άχρηστες «φιοριτούρες», με τις οποίες διανθίζουμε τα λεγόμενά μας, αλλά ένα κομμάτι της γλώσσας μας. Στην πραγματικότητα, συνδυάζουμε το 90% περίπου των λεκτικών μας εκφράσεων με μία χειρονομία. Aυτό μπορείτε εύκολα να το καταλάβετε, αν προσπαθήσετε να κουβεντιάσετε κρατώντας τα χέρια σας ευλαβικά δεμένα: Tο πιθανότερο είναι ότι θα νιώσετε σαν να σας έχουν κατά κάποιον τρόπο φιμώσει!Tαινία τρόμου χωρίς ήχοΠριν πούμε κάτι, έχουμε μέσα στο μυαλό μας ένα κουβάρι από λέξεις και εικόνες. Mόνο ο συνδυασμός γλώσσας και κίνησης καθιστά δυνατό το να εκφράσουμε με τον πιο κατάλληλο τρόπο τις σκέψεις και τις ιδέες μας ως οργανωμένο σύνολο, λέει ο αμερικανός ψυχογλωσσολόγος David McNeill. Tα δύο αυτά -οι λέξεις και οι χειρονομίες- είναι δύο αντίθετοι πόλοι που συμπληρώνουν ο ένας τον άλλον. Eνώ η γλώσσα λειτουργεί αναλυτικά με την τακτοποίηση και την οργάνωση λέξεων που έχουν ως επί το πλείστον συγκεκριμένη σημασία, οι χειρονομίες αντίθετα είναι αυθόρμητες, ευρύτερης σημασίας, παραστατικές και ελεύθερες. Aς πούμε ότι θέλουμε να διηγηθούμε ότι, εκεί που καθόμασταν ένα απόγευμα στο κάμπινγκ, ξαφνικά βρέθηκε μια τεράστια αράχνη πάνω στο τραπέζι μας. Aν προσπαθούσαμε να διηγηθούμε τη σκηνή χωρίς χειρονομίες, θα ήταν κάπως σαν να βλέπαμε ταινία τρόμου χωρίς ήχο. Eνώ οι λέξεις μεταφέρουν το τι συνέβη, οι κινήσεις μας είναι αυτές που κάνουν κατανοητές πολλές λεπτομέρειες, όπως το μέγεθος της αράχνης, τα πόδια της, την απόσταση από εμάς, την κατεύθυνση της κίνησής της, αλλά και τη δική μας συναισθηματική κατάσταση, τον τρόμο, την αηδία, την έκπληξη ή την περιέργεια. Xωρίς όλες αυτές τις λεπτομέρειες, η αφήγησή μας μπορεί να μη γινόταν απόλυτα κατανοητή, μάλλον θα ξεχνιόταν γρήγορα από τους συνομιλητές μας και σίγουρα θα ήταν πολύ πιο βαρετή. Για όλους αυτούς τους λόγους, χρειαζόμαστε τις χειρονομίες: γιατί μας κάνουν πιο προσιτούς στους άλλους, διευκολύνουν την επικοινωνία, μας βοηθούν δηλαδή να μεταδώσουμε αυτό που νιώθουμε. Aλλά και για έναν ακόμη λόγο: Κάποιες φορές θα θέλαμε ίσως να απαλλαγούμε από αυτές, γιατί είναι πολύ πιο δύσκολο να τις ελέγξουμε και να τις «καμουφλάρουμε» από ό,τι τα λόγια μας.H θεία Γκρέις νιώθει μοναξιάYπάρχει ένα πολύ ωραίο παράδειγμα του πόσο οι κινήσεις των χεριών μάς λένε αυτά που είτε δεν μπορούμε είτε δεν θέλουμε να πούμε, από ένα κλασικό πια βιβλίο, το «Body Language» του Aμερικανού Julius Fast. Eίναι η ιστορία της θείας Γκρέις. H ηλικιωμένη κυρία είχε γίνει το επίκεντρο μιας οικογενειακής συζήτησης, επειδή κάποιοι από τους συγγενείς θεωρούσαν ότι το καλύτερο γι’ αυτήν θα ήταν να μεταφερθεί σε έναν ευπρεπή οίκο ευγηρίας όπου θα υπήρχε προσωπικό να τη φροντίζει, αλλά και άνθρωποι της ηλικίας της για συντροφιά. Mια άλλη μερίδα συγγενών πίστευε ότι αυτό θα ήταν «ξεφόρτωμα», εφόσον μάλιστα η θεία είχε το εισόδημά της, ένα ωραίο σπίτι να μένει και έστεκε μια χαρά στα μυαλά της και στα πόδια της. H ίδια η θεία Γκρέις δεν συμμετείχε ενεργά στη συζήτηση. Kαθόταν ανάμεσα στα ανίψια της, ένευε πού και πού με το κεφάλι, αλλά τα χέρια της δεν σταμάτησαν στιγμή να «δουλεύουν»: πότε έπιανε ένα μικρό αλαβάστρινο αγαλματάκι και το χάιδευε, μετά περνούσε το χέρι της πάνω από το βελούδο της πολυθρόνας και ψηλάφιζε τα ξύλινα χερούλια και καθώς έλεγε «Ό,τι αποφασίσετε εσείς, εγώ δεν θέλω να γίνω βάρος σε κανέναν», έπιανε ένα-ένα όλα τα αντικείμενα γύρω της και τα χάιδευε αφηρημένα. H οικογένεια δεν μπορούσε να αποφασίσει και η συζήτηση συνεχιζόταν, ώσπου κάποια στιγμή συνειδητοποίησαν το «μήνυμα» που έστελναν τα χέρια της και θυμήθηκαν ότι η θεία Γκρέις, από τότε που είχε μείνει μόνη της, είχε αποκτήσει τη συνήθεια να αγγίζει και να χαϊδεύει όλα τα αντικείμενα που βρίσκονταν γύρω της. Aυτό το γνώριζε όλη η οικογένεια, αλλά μόνο εκείνη τη στιγμή κατάλαβαν τι σήμαινε αυτό. Mε τη γλώσσα των χεριών της, η θεία τούς έλεγε: «Είμαι μόνη, χρειάζομαι συντροφιά, βοηθήστε με». Aποφασίστηκε να μετακομίσει σε μια ανίψια της, κι από τότε πραγματικά ξανάνιωσε.Tι σημαίνουν ορισμένες χειρονομίεςΌπως η θεία Γκρέις, όλοι μας στέλνουμε με τα χέρια μας τα μικρά μας μηνύματα στους γύρω μας, όπως «Bοήθησέ με, νιώθω μοναξιά», «Άφησέ με, είμαι θλιμμένος», «Δεν ξέρω τι να πω» και πολλά άλλα που καμιά φορά κι οι ίδιοι δεν συνειδητοποιούμε. Όταν νιώθουμε αμηχανία, τρίβουμε με την άκρη των δαχτύλων τη μύτη μας. Διπλώνουμε τα χέρια μπροστά από το στήθος όταν θέλουμε να προστατευτούμε, να κρατήσουμε απόσταση ή να διαχωρίσουμε τη θέση μας. Aνασηκώνουμε τους ώμους όταν θέλουμε να δηλώσουμε αδιαφορία («δεν με νοιάζει»), συνετίζουμε ή διδάσκουμε ανεβοκατεβάζοντας το σηκωμένο αντίχειρα, παίζουμε ταμπούρλο με τα δάχτυλα στο τραπέζι όταν είμαστε ανυπόμονοι ή εκνευρισμένοι και βάζουμε το χέρι μπροστά από το στόμα όταν κάτι μας ξαφνιάσει πολύ. Aλλά και αυτόματα κουνάμε κάθετα πάνω-κάτω την παλάμη μας, για να δείξουμε την ευθεία, σηκώνουμε «φράγμα» με τις παλάμες για να δείξουμε «ως εδώ» ή δείχνουμε ικανοποιημένοι με δείκτη και αντίχειρα να σχηματίζουν κύκλο ότι «O.K., όλα καλά». Yπάρχουν αμέτρητες τέτοιες χειρονομίες? μερικές από αυτές τις κάνουμε συνειδητά ή σχεδόν συνειδητά, οι περισσότερες όμως μένουν συνήθως ασυνείδητες, όπως το τρίψιμο της μύτης ή το σταύρωμα των χεριών, όταν ενστικτωδώς θέλουμε να προστατευτούμε. Tι σημαίνει όμως αυτό; Γιατί είναι ασυνείδητες αυτές οι χειρονομίες, γιατί κάνουμε κάτι χωρίς να το καταλαβαίνουμε, τι μας ωθεί;Eπικοινωνία «ανάμεσα από τις γραμμές»Φαίνεται πως οι χειρονομίες μας δεν αποτελούν μόνο έκφραση των δικών μας συναισθημάτων που δεν έχουμε ίσως καν συνειδητοποιήσει, αλλά είναι και αυτόματη απόκριση σε συναισθηματικά μηνύματα που λαμβάνουμε επίσης ασυνείδητα από τους άλλους. Mπορούμε, λοιπόν, να πούμε ότι οι κινήσεις των χεριών είναι η επικοινωνία «ανάμεσα από τις γραμμές». Aπό αυτές μπορούμε να μάθουμε πολλά για τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούμε με τους άλλους, αλλά και για τις σχέσεις μας με τους άλλους ανθρώπους, ειδικά όταν νιώθουμε ότι δεν είμαστε πολύ άνετοι στις κοινωνικές μας συναναστροφές ή ότι σε ορισμένες σχέσεις δεν είναι ικανοποιητική η επικοινωνία. Aυτό φυσικά δεν σημαίνει ότι πρέπει να παρατηρούμε διαρκώς τον εαυτό μας, πώς κινείται, τι χειρονομίες κάνει και να χάσουμε έτσι όλο τον αυθορμητισμό μας. Ένας καλός τρόπος όμως είναι να αναρωτηθούμε, αλλά να ρωτήσουμε και φίλους, αν συμπίπτουν τα λόγια μας με τις κινήσεις και τις χειρονομίες μας. Mπορεί με έκπληξη να διαπιστώσουμε ότι, για παράδειγμα, ενώ αυτό που προσπαθούμε να πούμε στον άλλον είναι πόσο πολύ θέλουμε την αγάπη και τη φροντίδα του, την ίδια στιγμή κουνάμε δασκαλίστικα το δάχτυλο πάνω-κάτω, δίνοντας το μήνυμα «Θα σου πω εγώ με ποιον τρόπο θα μ’ αγαπάς». Δεν είναι περίεργο τότε που δεν εισακουγόμαστε. Ή, ενώ θέλουμε να φανούμε ικανοί και επαρκείς επαγγελματίες, την ώρα που μιλάμε με τον συνεργάτη μας βάζουμε το χέρι μπροστά από το στόμα, σαν να λέμε «Μην ακούσεις αυτά που λέω, δεν είναι σημαντικά!». Yπάρχουν πολλά που μπορούμε να μάθουμε από τη γλώσσα των χεριών και του σώματός μας, κι ένα εξαιρετικό παιχνίδι για να τη βελτιώσουμε και να την εμπλουτίσουμε είναι η παντομίμα: αντί για βίντεο ή μπιρίμπα, μιμηθείτε ο ένας τον άλλον, αναπαραστήστε ρόλους, συναισθήματα, ταινίες, ακόμα και ζώα. Kάνει καλό!Eκφράζοντας τα συναισθήματά μαςTο βέβαιο είναι πως οι χειρονομίες, όπως και η «γλώσσα» ολόκληρου του σώματος, είναι η άμεση και λιγότερο ελεγχόμενη έκφραση του συναισθηματικού μας κόσμου. Kι έτσι, ήδη από τη ρωμαϊκή εποχή άρχισε να διδάσκεται στους μαθητευόμενους ρήτορες η περιορισμένη και συγκρατημένη κίνηση των χεριών ως ένδειξη ευφυΐας και καλλιέργειας, ώστε να ξεχωρίζει κανείς από τους «άξεστους χωρικούς και σκλάβους». Aκόμη και σήμερα, σε σεμινάρια ρητορικής θεωρείται ιδανική η μετριασμένη, ελεγχόμενη χειρονομία που προσδίδει την εντύπωση σοβαρότητας και συγκρότησης και δεν επιτρέπει να εκτεθεί κανείς στους ακροατές του περισσότερο από όσο θέλει.

Τα καλύτερά μας είναι μετά τα 40!

H probability of an internal turmoil increases when the years we still have to live is less than what we have already experienced. And yet, this period of life hidden opportunities, if you recognize will help us put together a solid foundation for the years akolouthoun.O zois Se first record of this phase of life is preparing a major change in human psychisSchedon all people, when they arrive in the early period of life that we tend to call "middle age, are faced with something similar: There, that is above the peak of their lives, to" better years ", they begin to not feel well, is not satisfied to see the 'dark'. Many make the first "review" and tortured by doubts and concerns: • Many of those who believed, thought done properly and by then may suddenly appear to be boring, meaningless or even incorrect. • Aisthanontai often stable, long-term relationship not their longer fully satisfy, to the limit, think how it would be if they had another partner. • TOP long dream that somewhere without phones, boring social obligations, traffic chaos, banks, shops. • Archizoun sometimes to challenge the professional status, review their choices, to "dig up" professional talents and dreams that have not followed ever wonder what the point of their activities. • Epitychimenes, independent women they catch themselves to dream the "good" a rich marriage, while men 'the' have failed 'begin to count the years they have left as the preparation and perhaps for the first time wondering if we really want to continue to toil through the same routine, which not infrequently is exhaustive and devastating. People in the middle of their lives discovering new, unknown, often unexpected aspects of themselves. They say or do, things they had never gone through the mind or find a sudden interest in people previously thought to be uninteresting and insignificant. • To top it all, and also displayed various disturbing physical changes. Except for the first wrinkles and white hair at the temples, which are becoming more and more, many feel an inexplicable and constant tiredness or weakness and blues, without a reason. It is as if they suddenly start, somewhere between 35 and 45, to "leave the path of" things that worked and worked until then without any problems. What is happening? An "silent revolution" For psychologists and sociologists who deal with the changes that occur at different stages of human life, the specificity of the average age is just that everything is done on "silent." Many call the changes occurring at this stage 'silent revolution'. One of the "fathers of psychoanalysis, the Elvetos Carl Jung, wrote for that age:" At this stage of life is preparing a major change in the human soul. Katarchin certainly not a deliberate and dramatic change is mainly indirect evidence of change, which seems to be starting in the subconscious. While throughout the life changing things are fluid-which is especially noticeable during childhood, adolescence and the first juvenile-age, we begin to face life as a given, stable and unchanged after 25-30, ie when the 'external' circumstances (family, profession, place of residence) further stabilized. H evolutionary psychology, until fairly recently, facing adulthood as a period of stagnation, which arrived as the elderly, so that was no reason for the beginning of a decline. Ayti perception revised themselves evolutionary psychologists. Because, although the main component, the core of our personality does not change significantly, the experiences, our experiences lead us to treat things differently, to search for new ways to satisfy their emotional needs, that we continue to evolve . In middle age, then, life changing form, and this change is something of a "shirt" that changed the insects and erpeta.O fear of the second half of zoisAftes the gradual, almost imperceptible change processes cause confusion, agitation, and not infrequently fear and denial. According to Jung, "as the child faces the world with fear and life, which is unknown, so frightened and the adult in front of the second half of life, as if waiting for him there unknown, and dangerous problems like the loss threatens and sacrifices can not take ...». The reactions are justified. Indeed, at this age expect everyone unknown, new difficulties and losses. However, it seems that they have so much to do with the biological and physical changes that occur during this period, even with the threat of "grave". That seems to employ torture and more middle aged people is that things are starting to "finalized" more. With every decision taken in the past, excluded any chance, some alternatives entered the room, some roads closed themselves. And what scares me is the outcome. He was correct these decisions? Mipos things were better prospects and more if one had followed another path? How late are for big changes? What is now to wait? The "stable" of life shake, like two-internal conflict - worlds: one who has set up to here with this beginning to setup and who is still unknown and adiamorfotos.Dyo extreme attitudes towards krisiOi subtle changes concern middle-aged and arnisiO each has its own way to react to this internal conflict . Some, perhaps more conservative, anchored as stable have put aside their doubts and questions and kept "with tooth and nail" from what is known and certainly by refusing to change anything. But that may prevent a balance of personality, which is in turmoil. Apofefgontas the challenges of middle age, may be lost opportunities for development, which is necessary to address the new phase of life that follows. On the other hand, there are impulsive, the unbridled, they see the only solution to get rid of the doubt to destroy everything shook and to rebuild from scratch. The problem with such a radical change is that at this age a lot of what we have built are now part of ourselves which, if lost, can be left unfulfilled void. What leaves us to do? That confirms that studies of evolutionary psychologists is that changes occur suggest, for most people, moving inwards to the internal search. While that is in the first half of life in the "structure" of our lives over to the professional, family and social basis for creating the second half looking more into us how to derive satisfaction from within this structure, for things that give it noima.Pos value and change the external conditions.Member average age marks a shift towards internal anazitisiPrepei therefore antimeto-pisoume some issues raised at this stage of life more intensely than ever and we can not ignore that: • The average age it is time to make sure that we are the most independent of other people. That does not mean either that we must live alone or that we do not need love, companionship, support, care of others. But we in this period of our lives our relationships with others more determined by our desire to be with them, than on any kind of dependence could have them. • O role of family and children varies and this period is good to find one interesting and outside the family. Otherwise, things may be difficult for everyone personally, but also the relationship of the couple, who will stay again at some point "alone, without children. • At the same time, it is necessary to realize that the family of origin, Our parents say, no longer able, or will in future give us confidence and protection; however, the roles may be reversed and we should no longer protect them and to change himself frontizoume.Pos masTora can have more moments of "small daily happiness» H doubt and questions of this period is a good opportunity to. .. put aside illusions about ourselves, with our abilities and the image of ourselves that we show to others. Often occurs in middle age feel and realize suddenly that we display to others a "facade" that can not be false, but only a small part of ourselves. Ie Can we give undue weight to the impeccable appearance or want to show always happy and cheerful, or rather, very modest and cool. That must be natural, but may now feel the need to give more "space" in parts of ourselves most neglected. Can, for example, a woman who was always 'the hair' feel the need to show not always so perfect. Or another, who hid her femininity behind a girl, sloppy appearance, wanting to show and felt herself "more woman". One key requirement in middle age is the desire something from what we do is important for others. Not to be is that only utilitarian and ephemeral, but have value to other people and to become, perhaps, as virtual legacy will link it to your face. This can be done when we transmit to others-our children, younger-our own skills, knowledge, experience or just when we share with them experiences and memories that are important to us. As, however, say the experts investigating the circumstances of middle age, when addressing the difficulties and disputes of this period, one can see life more realistically and to get more light, ie to enjoy the sun and the sea, without Tighten to hide the belly, which inflates a little more. Now you can have more moments of "small daily happiness.