Προστατεύοντας το πορτοφόλι και την ψυχή σας τώρα τις Γιορτές.

Καταναλωτισμός και Γιορτές: Προστατεύοντας το πορτοφόλι και την ψυχή σας
Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Nευροψυχολόγος

Καταναλώνω... άρα υπάρχω! Αυτό φαίνεται να είναι το ρητό που ισχύει την περίοδο των γιορτών και μάλιστα η καταναλωτική συμπεριφορά συχνά παίρνει τεράστιες διαστάσεις. Γιατί όμως η μανία του καταναλωτισμού 'χτυπά' την πόρτα μας ειδικά τις γιορτές;
Συναισθηματική Ανακούφιση
Ο εορταστικός καταναλωτισμός συχνά παίρνει τη μορφή του shopping therapy, δηλαδή της θεραπείας μέσα από την αγορά αντικειμένων. Γιατί όμως να χρειάζεται κανείς θεραπεία και μάλιστα τις γιορτινές μέρες;
Οι γιορτές σε ένα πρώτο επίπεδο φέρνουν μαζί τους τα δώρα, το δέντρο, τα στολίδια, τα παραδοσιακά γλυκά, τα πάρτι, αλλά σε ένα δεύτερο επίπεδο είναι ιδιαίτερα συναισθηματικά φορτισμένες.
Οι γιορτινές μέρες, εκτός από την χαρά και τη συναισθηματική χρυσόσκονη, πολλές φορές θυμίζουν στον άνθρωπο παλιές χαρούμενες ημέρες, σε αντιδιαστολή με το παρόν του, το οποίο μπορεί να μην είναι τόσο ευχάριστο. Αναμνήσεις από χαρούμενες στιγμές με την πατρική οικογένεια, με φίλους, με κάποιο άτομο με το οποίο είχε κανείς δεσμό μπορεί να φέρνουν στο νου περασμένες χαρές, αφήνοντας ταυτόχρονα και μια πικρή γεύση.
Έτσι, το να ξεχυθεί κανείς στην αγορά και να κάνει ψώνια, αγοράζοντας τα χίλια-δυο καλά που του θυμίζουν τις παλιές καλές ημέρες είναι ένας τρόπος να ξαναδημιουργήσει την περασμένη ευτυχία.
Για άλλους, πάλι, οι γιορτινές μέρες είναι φορτωμένες με δυσάρεστες αναμνήσεις ή ψυχικό πόνο απώλειες αγαπημένων προσώπων, καταστάσεων, συγκρούσεις, στεναχώριες του περελθόντος έρχονται στην επιφάνεια με αφορμή τις γιορτές και τον διαπροσωπικό τους χαρακτήρα. Φορτισμένοι συναισθηματικά, οι άνθρωποι επιλέγουν να καταναλώσουν για να πάρουν μια γεύση χαράς και ευτυχίας, ακόμα και αν η διάρκειά της είναι όσο να θαυμάσει κανείς το αντικείμενο στη βιτρίνα, να το πληρώσει και μετά να το βάλει στη σακούλα του.
Τις ημέρες αγάπης των γιορτών πολλοί άνθρωποι έχουν ενοχές: που δεν αφιερώνουν αρκετό χρόνο στα παιδιά τους, που καυγαδίζουν συχνά με τον/τη σύζυγό τους, που έχουν αμελήσει τις κοινωνικές υποχρεώσεις και τους φίλους τους, που δε βρίσκουν χρόνο να τηλεφωνήσουν σε κοντινούς και μακρινούς συγγενείς.
Έτσι, για να καταπραΰνουν τις τύψεις για το ότι δεν έχουν δώσει ένα κομμάτι από το χρόνο τους και τον συναισθηματικό εαυτό τους σε σημαντικά οικεία τους πρόσωπα, πολλοί καταφεύγουν στις αγορές δώρων, χρήσιμων ή άχρηστων, φθηνών ή ακριβών, όμορφων ή κακόγουστων.
Εγώ και ο Εαυτός μου
Για άλλους πάλι, η εορταστική υπερκατανάλωση σχετίζεται με την προβολή του εαυτού: ένας από τους καλύτερους τρόπους για να προβάλει κανείς τη μεγαλομανία του είναι να αγοράσει όσα περισσότερα ή όσα ακριβότερα πράγματα μπορεί, είτε ως δώρα για τους γύρω του είτε για τον εαυτό του. Με αυτή τη συμπεριφορά δημιουργεί κανείς την ψευδαίσθηση ότι είναι ανώτερος ή καλύτερος από τους γύρω του, οπότε η καταναλωτική του μανία και η προσφορά δώρων δεν είναι τίποτε άλλο από μια εγωκεντρική σύγκριση για να υπερτερήσει των άλλων.
Μια άλλη εγωκεντρική συμπεριφορά είναι η υπερκατανάλωση ως ένας τρόπος να υπενθυμίσει το άτομο στον εαυτό του ‘τα κατάφερα’, ‘είμαι επιτυχημένος/η’, ‘δεν έχω ανάγκη από κανέναν, παίρνω ό,τι θέλω για τον εαυτό μου’. Πίσω από αυτού του είδους την αυταρέσκεια και αυτονομία όμως κρύβεται μοναξιά και ανασφάλεια.
Τα μηνύματα από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και τη σύγχρονη κουλτούρα
Ένας άλλος παράγοντας που συμβάλει στην υπερκαταναλωτική μανία των γιορτών είναι και τα μηνύματα που προβάλονται με κάθε τρόπο μέσα από τα ΜΜΕ-και όχι μόνο την τηλεόραση. Η εικόνα του πετυχημένου ανθρώπου που αγοράζει πολλά πράγματα, η εικόνα της ευτυχίας και την χαράς μέσα από τις συνεχόμενες αγορές, τις γεμάτες σακούλες και τα λαμπερά χαμόγελα αποτελούν ‘δολώματα’ για τον μέσο άνθρωπο που ταυτίζεται με τις ωραίες αυτές εικόνες.
Χωρίς να σταθεί να σκεφτεί αν όλα όσα θαυμάσια βλέπει πράγματι ισχύουν, ο σύγχρονος άνθρωπος επιθυμεί να πάρει ένα κομμάτι από αυτή την γρήγορη, ακοπίαστη και εύκολη χαρά-ευτυχία-επιτυχία που προβάλεται από τα ΜΜΕ. Ειδικά όταν κανείς έχει τσακίσει από τις μικροδυσκολίες της καθημερινότητας, τη ρουτίνα και τα διάφορα που έχει να αντιμετωπίσει και του προκαλούν στρες, η εύκολη λύση είναι αυτή που προβάλλεται: να αγοράσει όλα όσα διαφημίζονται και αυτομάτως θα ξεστρεσαριστεί, θα νιώσει όμορφα και θα είναι ευτυχισμένος.
Υπάρχει προστασία από τον υπερκαταναλωτισμό;
Εξωτερικοί, πρακτικοί τρόποι
Ειδικά στις μέρες που διανύουμε, με την οικονομική κρίση προεξάρχουσα, υπάρχουν καταρχήν πρακτικοί τρόποι με τους οποίους μπορεί κανείς να περιορίσει τον υπερκαταναλωτισμό, χωρίς όμως να χάσει τη χαρά των αγορών και την ευχαρίστηση ανταλλαγής δώρων.
Καταρχήν, καλό είναι να κάνει κανείς μια λίστα με τα αγαπημένα του πρόσωπα και από δίπλα τα δώρα που θα ήθελε να τους αγοράσει. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο να καταρτίσει έναν προϋπολογισμό, ώστε να ξέρει μέχρι πόσα χρήματα μπορεί να ξοδέψει για κάθε άτομο ή αντικείμενο της λίστας.
Μια άλλη τεχνική είναι να προαποφασίσει η οικογένεια ή οι φίλοι να ανταλλάξουν δώρα μέχρι μια συγκεκριμένη αξία (10, 20, 30ευρώ), ώστε να μην σπαζοκεφαλιάζει καθένας για το πόσα χρήματα να ξοδέψει και να υπάρχει ένα φρένο στην κατανάλωση.
Πρώτα κάντε μια βόλτα στην αγορά, εντοπίστε αυτά που θέλετε να αγοράσετε και στη συνέχεια κάντε μια δεύτερη βόλτα για να τα αφοράσετε: έτσι θα έχετε το χρόνο να το ξανασκεφτείτε και θα αποφύγετε τις παρορμητικές και άχρηστες αγορές.
Αν είναι εφικτό, θα πρέπει να χρησιμοποιεί κανείς μετρητά για τις αγορές του και, όταν χρησιμοποιεί πιστωτική κάρτα, να τη μεταχειρίζεται όπως τα μετρητά: δηλαδή να πληρώνει το συνολικό ποσό ή τις δόσεις στο τέλος του μήνα και να μην αφήνει το χρέος να συσσωρεύεται.
Ακόμα, προσοχή στα εορτοδάνεια: τα χρειάζεστε στ' αλήθεια; Μήπως τελικά κοστίζουν περισσότερο απ’ όσο νομίζετε; Εξετάστε το προσεκτικά πριν το αποφασίσετε.
Εξωτερικοί, πρακτικοί τρόποι
Μια άλλη σημαντική παράμετρος που βοηθά στο να βάλει κανείς φρένο στον υπερκαταναλωτισμό είναι να σκεφτεί τι πραγματικά επιθυμεί, και αν αυτό αγοράζεται αποκλειστικά με χρήματα ή χρειάζεται και κάποιου άλλου είδους προσπάθεια.
Έτσι, όταν θέλει κάποιος να ευχαριστήσει ένα οικείο του πρόσωπο, δεν είναι απαραίτητο να του κάνει ένα πανάκριβο δώρο: μπορεί να προσφέρει ένα συμβολικό δώρο και κάτι ακόμα, από καρδιάς: χρόνο, συμπαράσταση, μια ωραία συζήτηση, νοιάξιμο.
Το να ετοιμάσει κανείς ένα πλουσιοπάροχο τραπέζι, χωρίς να έχει φροντίσει αντίστοιχα να μην υπάρχουν μπηχτές, πίκρα, θυμός και παράλληλα να υπάρχουν θετικά συναισθήματα και ωραία θέματα συζήτησης, δεν αρκεί.
Έτσι, πέρα από τα ψώνια, τις αγορές και την κατανάλωση, θα πρέπει κανείς να σκεφτεί αν επιθυμεί να επενδύσει σε ποιοτικές σχέσεις και χρόνο, οπότε εκεί δε χρειάζεται απλώς να καταναλώνει, αλλά να προσφέρει με διαφορετικό, λιγότερο διαφημισμένο και χρηματικά ακριβό τρόπο.

Νόμος της Έλξης

Πώς να χρησιμοποιήσετε το Νόμο της Έλξης για να βελτιώσετε τη ζωή σας

Ο Νόμος της Έλξης, -δηλαδή η πραγματικότητα την οποία δημιουργούν οι σκέψεις, τα συναισθήματα και οι εμπειρίες μας, και το ότι έλκουμε για τον εαυτό μας αυτό στο οποίο προσηλώνουμε την προσοχή μας- είναι γνωστό από την αρχαιότητα και υπάρχει σαν έννοια σε πολλούς μύθους. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχει κερδίσει μεγάλη δημοτικότητα χάρη σε βιβλία όπως «Το Μυστικό» και εκπομπές όπως αυτές της Oprah Winffrey και γενικότερη προβολή από τα ΜΜΕ.

Επειδή υπάρχει αυτό το πλαίσιο, είναι εύκολο να καλλιεργήσει και να χρησιμοποιήσει κανείς το Νόμο της Έλξης για να βρει ανακούφιση από το στρες και να προσελκύσει τη ζωή που επιθυμεί και φαντάζεται για τον εαυτό του.

Το ξεκίνημα
Τα επόμενα βήματα οδηγούν στο να βρείτε τη ζωή που επιθυμείτε μέσα από το νόμο της έλξης.


1. Κάντε μια λίστα με όσα σας απογοητεύουν. Σημειώστε όλα αυτά που υπάρχουν στη ζωή σας και σας έχουν προκαλέσει στεναχώρια, πίεση, απογοήτευση και τα οποία θα επιθυμούσατε να αλλάξετε. Εδώ περιλαμβάνονται πράγματα όπως μια στρεσογόνος εργασία, η συμπεριφορά των παιδιών σας, καβγάδες με τον/τη σύντροφο σας, κ.ο.κ.

2. Κάντε μια λίστα με τα θετικά στοιχεία της ζωής σας. Ξεκινήστε να κρατάτε ημερολόγιο όπου θα καταγράφετε (έστω και επιγραμματικά, με μια-δυο λέξεις) κάτι θετικό για το κάθε τι από την παραπάνω λίστα των απογοητεύσεων. Έτσι, για παράδειγμα, μια δύσκολη δουλειά έχει το θετικό ότι προσφέρει ένα καλό εισόδημα, δημιουργικότητα ή προσωπική ανάπτυξη (ή, τελικά, μπορεί να επιφέρει την πολύτιμη πληροφορία ότι η συγκεκριμένη εργασία δεν είναι αυτό που θέλετε στη ζωή σας κι έτσι να την αλλάξετε!).

3. Διατηρήστε θετική στάση. Αυτό δε σημαίνει ότι θα πρέπει να 'κολλήσετε' ένα μόνιμο χαμόγελο στο πρόσωπό σας, αλλά ότι θα χρειαστεί να δουλέψετε το συναίσθημα της ευγνωμοσύνης για όλα όσα έχετε και όσα πιστεύετε ότι θα έρθουν. Αυτό είναι ένα σημαντικό σημείο για να νιώθει κανείς όμορφα, το οποίο οι περισσότεροι άνθρωποι δε γνωρίζουν: αντί να επικεντρώνουν την προσοχή τους στην έλλειψη, σε όσα δεν έχουν και το αρνητικό συναίσθημα που συνοδεύει την αίσθηση της έλλειψης αυτό που χρειάζεται είναι να αισθανθεί κανείς 'γεμάτος' και ευγνώμων για όσα έχει. Μπορεί να ακούγεται απλό, αλλά χρειάζεται κανείς να πιστέψει στον εαυτό του, στο μέλλον του, στο Θεό ή το Σύμπαν και να ξέρει ότι μπορεί να κάνει όποιες αλλαγές επιθυμεί στη ζωή του.

4. Οραματιστείτε μια καλύτερη ζωή. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι να μπορεί κανείς να οραματιστεί και να διατηρήσει μια οπτική εικόνα από όσα επιθυμεί στη ζωή του (αντί να μυρηκάζει αυτά που δε θέλει), ώστε να προσελκύσει θετικές ευκαιρίες και αλλαγές. Κάντε μια λίστα με αυτά που επιθυμείτεστη ζωή σας. Αφιερώστε λίγο χρόνο καθημερινά να οραματίζεστε πώς θα ήταν η νέα σας η ζωή και πώς θα νιώθατε με αυτές τις αλλαγές που επιθυμείτε.

5. Σκεφτείτε, αισθανθείτε, δράστε. Σιγουρευτείτε ότι οι σκέψεις, τα συναισθήματα και η συμπεριφορά σας είναι ευθυγραμμισμένα και επικεντρώνονται στους στόχους σας και όχι στα αρνητικά συναισθήματα που πιθανόν έχετε. Διατηρήστε έναν θετικό και αισιόδοξο εσωτερικό μονόλογο: στο κάτω-κάτω, είστε ο καλύτερος σύμμαχος και εμψυχωτής του εαυτού σας! Σχεδιάστε και εκτελέστε έναν μικρό στόχο που σας φέρνει έστω και λίγο πιο κοντά στις μεγάλες αλλαγές που επιθυμείτε.

6. Αποδεχτείτε τη ζωή σας. Αντί να σπαταλάτε το χρόνο σας επικεντρώνοντας την προσοχή σας σε όσα δε σας ικανοποιούν ή δε σας αρέσουν στη ζωή σας και ευχόμενοι να ήταν τα πράγματα διαφορετικά, προσπαθήστε να αποδεχτείτε τόσο τα άσχημα όσο και τα καλά. Αυτό δε σημαίνει στάση ηττοπάθειας ή ότι θα παραμείνετε στα άσχημα. Σημαίνει ότι δε σαμποτάρετε τον εαυτό σας με το να εμμένετε στις απογοητεύσεις σας καθημερινά. Κάνετε ανακωχή με αυτά που υπάρχουν ήδη στη ζωή σας, ενώ παράλληλα προχωράτε προς αυτά που επιθυμείτε να κατακτήσετε.


Μικρά Μυστικά:

Διατυπώστε τις σκέψεις σας ώστε να δημιουργήσετε θετικές επιβεβαιώσεις, επικεντρώνοντας την προσοχή σας σε αυτό που επιθυμείτε και όχι σε αυτό που σας στεναχωρεί ή φοβάστε.
Κρατήστε 'ημερολόγιο ευγνωμοσύνης', όπου καταγράφετε μικρά ή μεγάλα πράγματα για τα οποία νιώθετε χαρά και ευγνωμοσύνη. Με αυτό τον τρόπο κάνετε χώρο στο μυαλό και την ψυχή σας να αναγνωρίζουν και να δέχονται εύκολα τα θετικά πράγματα που προκύπτουν στη ζωή σας.

Πες μου πως γράφεις, να σου πω ποιος είσαι!

Ίσως έχετε ήδη ακούσει ότι είναι δυνατό για ένα γραφολόγο να σκιαγραφήσει την προσωπικότητά σας αναλύοντας ένα μόνο κείμενό σας, καθώς ο γραφικός χαρακτήρας, αλλά και ο τρόπος που «τοποθετείτε» το γραπτό σας στο χαρτί, μπορεί να δώσει αρκετά στοιχεία για το χαρακτήρα σας, την ψυχολογική σας κατάσταση, τις σχέσεις σας με τους άλλους κλπ. Kαθώς το χέρι που γράφει, και κατ’ επέκταση ολόκληρη η διαδικασία της γραφής, ελέγχεται από τον εγκέφαλο, η αναλυτική Γραφολογία έρχεται να μελετήσει και να εκτιμήσει το γραφικό χαρακτήρα και να αποκαλύψει αρκετά στοιχεία για την προσωπικότητα του γράφοντος.
Πώς ξεκίνησε η γραφολογία
H Γραφολογία ξεκίνησε το 17ο αιώνα από ένα γιατρό, συγγραφέα και καθηγητή Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο της Mπολόνια (Iταλία), τον Kαμίλλο Mπάλντο -ο οποίος και εξέδωσε το 1622 μια πραγματεία σχετικά με το πώς καταλαβαίνουμε το χαρακτήρα ενός ανθρώπου από το γράψιμό του-, και φτάνει μέχρι σήμερα, όπου συνεχίζουν να γίνονται έρευνες και μελέτες πάνω στη γραφή. H Γραφολογία χωρίζεται ουσιαστικά σε δύο είδη: Στη δικαστική Γραφολογία, της οποίας αντικείμενο είναι η πιστοποίηση της πατρότητας ενός κειμένου ή μίας υπογραφής (με τη βοήθεια της συγκριτικής ανάλυσης και άλλων κειμένων του γράφοντος) και στην αναλυτική, της οποίας αντικείμενο είναι η σκιαγράφηση της προσωπικότητας του γράφοντος. H αναλυτική Γραφολογία, εκτός των άλλων, χρησιμοποιείται πολύ από εταιρείες (κυρίως στο εξωτερικό) που σκοπεύουν να προσλάβουν προσωπικό και θέλουν, μεταξύ άλλων, και με αυτό τον τρόπο να αξιολογήσουν, αλλά και να τοποθετήσουν στην καταλληλότερη θέση, τους μελλοντικούς τους υπαλλήλους.


Πώς γίνεται η ανάλυση

H διαδικασία για τη γραφολογική ανάλυση είναι απλή. O γραφολόγος θα σας ζητήσει να γράψετε σε ένα λευκό φύλλο χαρτί A4, με ένα οποιοδήποτε στιλό, ένα κείμενο (αναπτύσσοντας κάποιες σκέψεις σας, το περιεχόμενο των οποίων δεν έχει καμία σημασία για τη γραφολογική ανάλυση) και να το υπογράψετε. O γραφολόγος θα πάρει αυτό το κείμενο, θα το μελετήσει (πιθανώς επί κάποιες ημέρες) και στη συνέχεια θα παρουσιάσει την ανάλυσή του. Eύλογο είναι ότι όταν ένας γραφολόγος προσπαθεί να «φτιάξει ένα πορτρέτο» βασισμένος στη γραφή, μπορεί να το κάνει με μεγαλύτερη ευκολία αν έχει στη διάθεσή του πολλά κείμενα του γράφοντος. Oι ειδικοί εξηγούν ότι είναι σαν να θέλει κάποιος να περιγράψει έναν άνθρωπο που δεν γνωρίζει, βασισμένος σε μία μόνο φωτογραφία του. Σίγουρα, αν έχει περισσότερες φωτογραφίες στη διάθεσή του, το αποτέλεσμα θα είναι πιο ολοκληρωμένο. Kάπως έτσι γίνεται και με τα κείμενα: Ένα πρώτο κείμενο δίνει αρκετές πληροφορίες για τον αναλυόμενο, αλλά η ανάλυση περισσότερων μπορεί να δώσει μία πιο ολοκληρωμένη εικόνα. Όπως λέει η κοινή λογική, κάθε κείμενο μπορεί να έχει διαφορές (π.χ. λόγω της διάθεσης του γράφοντος ή το για πού προορίζεται το κείμενο), αλλά κάθε φορά ο «σκελετός» του γραφικού χαρακτήρα και του τρόπου γραφής παραμένει ο ίδιος.
Tι προσέχει ο γραφολόγος
H αναλυτική Γραφολογία, όπως και η δικαστική, βέβαια, ακόμα περισσότερο, δεν είναι καθόλου απλή διαδικασία. Γι’ αυτό και η Γραφολογία χαρακτηρίζεται ως επιστήμη και τέχνη ταυτόχρονα, αφού, εκτός από την επιμέρους ανάλυση των σημείων, ο αναλυτικός γραφολόγος λαμβάνει υπόψη του τη συνολική «αίσθηση» που του δίνει ένα γραπτό, το οποίο παρατηρεί προσεκτικά (ακόμα και με μεγεθυντικό φακό) και ερμηνεύει. Xαρακτηριστικό είναι ότι τα σημεία τα οποία εκτιμάει ο γραφολόγος για να δώσει μία ανάλυση είναι περίπου 250? παρ’ όλα αυτά, κανένα δεν ερμηνεύεται από μόνο του, αλλά σε συνδυασμό με όλα τα υπόλοιπα.
Tα σημαντικότερα όμως από αυτά είναι:
•H διάταξη του κειμένου στο χαρτί. Aυτό σημαίνει ότι ο γραφολόγος μελετά το πώς έχει τοποθετήσει ο γράφων το κείμενό του, τα περιθώρια που έχει αφήσει κλπ. Για παράδειγμα:
•Ένα πυκνογραμμένο γραπτό στο οποίο γεμίζει κανείς όλη τη σελίδα δείχνει καταρχήν έναν άνθρωπο πολύ επικοινωνιακό, που θέλει να πει πολλά. Αντίθετα ένα αραιογραμμένο κείμενο στο οποίο είναι αχνό και το ίχνος της γραφής μπορεί να αφορά σε έναν άνθρωπο πολύ εσωστρεφή, που μπορεί να έχει ακόμη και ψυχολογικά προβλήματα.
•H δεξιά πλευρά του χαρτιού θεωρείται ότι έχει να κάνει με το μέλλον. Έτσι, ο άνθρωπος που γράφει αφήνοντας μικρό ή και καθόλου περιθώριο προς τα δεξιά είναι ο άνθρωπος της δράσης, της ταχύτητας, εκείνος που προχωράει στη ζωή του. Aντίθετα, όταν κανείς αφήνει ένα μεγάλο περιθώριο δεξιά, δείχνει πιθανώς μία επιφυλακτικότητα προς το μέλλον και τη δράση.
•H αριστερή πλευρά του χαρτιού σχετίζεται με το παρελθόν, τις αρχές του γράφοντος, ό,τι έχει «κληρονομήσει» από τα παιδικά του χρόνια. Όσο πιο αριστερά γράφει κανείς, ίσως τόσο πιο πολύ δυσκολεύεται να αποκοπεί από το παρελθόν του. Σε αυτή τη λογική και στη σχέση με το παρελθόν ανάγεται και η υπόθεση των γραφολόγων ότι όσο πιο αριστερά στο χαρτί γράφει κανείς, τόσο πιο δεμένος νιώθει με τη μητέρα του. Aντίθετα, όσο πιο δεξιά στο χαρτί είναι τοποθετημένο το κείμενο, τόσο πιο πολύ τείνει προς τον πατέρα του.
•Το περιθώριο που αφήνουμε προς τα πάνω σε ένα γραπτό έχει να κάνει με την εξουσία. Θεωρητικά, όσο πιο χαμηλά ξεκινά κανείς το κείμενό του, τόσο περισσότερο σέβεται την εξουσία.
Προσοχή! Πριν γίνει μία γραφολογική ανάλυση στο κείμενο ενός ανθρώπου, είναι σκόπιμο να γνωρίζει ο γραφολόγος το πώς έχει διδαχθεί αυτός ο άνθρωπος να γράφει στο σχολείο του (σε κάποια κράτη οι μαθητές αφήνουν μεγαλύτερα περιθώρια από ό,τι σε άλλα). Άλλωστε, το πόσο έχει κανείς καταφέρει να απομακρυνθεί από το σχολικό πρότυπο και να εξελίξει τη γραφή του (πέρα από τα όσα έμαθε στο σχολείο) δείχνει και το πόσο τολμάει και προχωράει μπροστά. Mια γραφή προσκολλημένη στα σχολικά πρότυπα μπορεί να δείχνει ένα άτομο επιφυλακτικό, που δεν αρέσκεται στο να ψάχνει ιδιαίτερα. Γι’ αυτό, άλλωστε, και η γραφολογική ανάλυση αφορά κατά κανόνα ανθρώπους που έχουν τελειώσει το σχολείο και είναι χονδρικά μεγαλύτεροι από 18 ετών.
•H μελέτη των γραμμάτων. Aντίθετα με τα όσα πιστεύουν κάποιοι, δεν υπάρχουν γράμματα που να είναι πιο σημαντικά από άλλα για τη γραφολογική ανάλυση. Aυτό που έχει σημασία είναι η αρμονία και οι αναλογίες των γραμμάτων. Oι γραφολόγοι χωρίζουν τα γράμματα σε 3 ζώνες, την πάνω, τη μεσαία και την κάτω και μελετούν το πόσο καλά είναι δομημένη η μεσαία ζώνη και πόσο αρμονικά συνεργάζεται με την πάνω και την κάτω. H μεσαία ζώνη δείχνει την καθημερινότητα, το παρόν και την αυτοπεποίθηση του γράφοντος, η πάνω ζώνη τα όνειρα και τις φιλοδοξίες και η κάτω ζώνη τα ένστικτα. Όταν είναι καλά δομημένες αυτές οι ζώνες, φαίνεται ότι το άτομο τα έχει καλά με τον εαυτό του και βρίσκεται σε μία εσωτερική ισορροπία.
•H κατεύθυνση των γραμμάτων. Γενικά, όταν τα γράμματα έχουν την τάση να πηγαίνουν προς τα επάνω, πιθανώς μαρτυρούν την καλή διάθεση του γράφοντος, ενώ αν τείνουν προς τα κάτω, δείχνουν ότι ο άνθρωπος νιώθει κούραση ψυχική ή σωματική.
•H πίεση της γραφής, το ίχνος δηλαδή που αφήνει ο γράφων στο χαρτί. O γραφολόγος παρατηρεί αν είναι γερή, εύθραυστη, μία κλωστή που σπάει εύκολα, ένας σπάγκος... Aυτό το χαρακτηριστικό μαρτυρεί την ενεργειακή και την ψυχική κατάσταση του ατόμου. H ποιότητα του γραφικού νήματος, το πόσο καλά δηλαδή «βγαίνει» η γραφή στο χαρτί, το πώς χύνεται το μελάνι, δείχνουν πολλά για το γράφοντα, αφού οι γραφολόγοι πιστεύουν ότι υπάρχει μία ορισμένη βάση σε κάθε γραφικό χαρακτήρα, που πιθανώς επηρεάζεται ελάχιστα από τα συναισθήματα της στιγμής.
•H υπογραφή. Eίναι σημαντική, γιατί δείχνει πώς επιθυμεί ο γράφων να «φανεί» στους άλλους ανθρώπους. H υπογραφή μπορεί να είναι μάλιστα τελείως διαφορετική από το υπόλοιπο κείμενο. O γραφολόγος μπορεί να παρατηρήσει, για παράδειγμα, ένα «εύθραυστο» κείμενο που όμως συνοδεύεται από μία δυναμική υπογραφή. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι σε ποιο σημείο του κειμένου τοποθετείται η υπογραφή. Όσο πιο δεξιά βρίσκεται η υπογραφή, τόσο πιο δραστήριος είναι ο γράφων και τόσο πιο πολύ ενδιαφέρεται για το μέλλον.
3 Ερωτήσεις στο γραφολόγο
Παίζει ρόλο για την ανάλυση το αν ένα κείμενο έχει μουτζούρες ή όχι;
Γενικά, η παρουσία του γραπτού έχει σημασία για τη σκιαγράφηση της προσωπικότητας του γράφοντος. Ένα κείμενο που είναι καθαρό και τακτικό δείχνει ένα άτομο που αγαπά την τάξη και την ευκρίνεια ή που ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για την αισθητική.
Aλλάζει ο γραφικός χαρακτήρας του ανθρώπου όσο περνάνε τα χρόνια;
Oυσιαστικά, η γραφή ωριμάζει μετά τη σχολική ηλικία και τώρα που οι νέοι άνθρωποι χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο τους υπολογιστές παρατηρούμε ότι υπάρχει «μπλοκάρισμα» στη γραφή. Γενικά, πάντως, η γραφή μεταβάλλεται, εξελίσσεται και γερνάει όπως όλοι μας. Eπίσης, την επηρεάζουν οι συγκλονιστικές εμπειρίες, οι ασθένειες, τα ισχυρά φάρμακα κλπ.
Γιατί οι γιατροί γράφουν δυσανάγνωστα;
Πιθανώς επειδή έχουν πολλή δουλειά και βιάζονται, οπότε και δεν δίνουν μεγάλη σημασία στο να γράφουν ευκρινώς. Mία άλλη εκτίμηση είναι ότι ο γιατρός απευθύνει τη συνταγή που συντάσσει όχι στον ασθενή του, για τον οποίο πιθανώς δεν ενδιαφέρεται αν καταλαβαίνει τα όσα γράφονται, αλλά στο φαρμακοποιό, που είναι εκπαιδευμένος στο να διαβάζει συνταγές. Ίσως, από την άλλη πλευρά, να υποκρύπτεται και ένας σνομπισμός για το απαίδευτο μάτι του ασθενούς, που δεν διακρίνει πιθανώς τα όσα γράφονται.

Ψυχολογία

Όνειρα
Κατά την άποψη του Γιουνγκ τα όνειρα είναι η άμεση, φυσική έκφραση του του διανοητικού κόσμου του ονειρευόμενου. Ο Γιουνγκ ουσιαστικά απορρίπτοντας τον ισχυρισμό του Φρόιντ ότι τα όνειρα μεταμφιέζουν σκόπιμα τις έννοιές τους, θεωρούσε ότι η φύση των ονείρων είναι να παρουσιάζουν «αυθόρμητα, με συμβολική μορφή, την πραγματική κατάσταση του ασυνείδητου»[11]). Ο Γιουνγκ υποστήριξε ότι τα όνειρα μιλούν τη συμβολική γλώσσα των των εικόνων και των μεταφορών, μια γλώσσα που συνιστά φυσική έκφραση του ασυνείδητου. Έχουμε το πρόβλημα κατανόησης των ονείρων μόνο και μόνο για τα ονειρικά λεκτικά σχήματα είναι τόσο διαφορετικά από αυτά που χρησιμοποιούμε στην αφυπνισμένη μας κατάσταση.

Τα όνειρα είναι δυνατόν να απεικονίζουν μερικές φορές τη σχέση του ονειρευόμενου με τον εξωτερικό κόσμο, με τους ανθρώπους, τα γεγονότα και τις καθημερινές του δραστηριότητες, διαμορφώνοντας το κατά Γιουνγκ αντικειμενικό επίπεδο της έννοιας ενός ονείρου. Σε άλλες περιπτώσεις, τα όνειρα απεικονίζουν τον εσωτερικό κόσμο του ονειρευόμενου. Οι ονειρικές μορφές είναι προσωποποιήσεις των σκέψεων και των συναισθημάτων μέσα στην ψυχή του ονειρευόμενου, δηλαδή το κατά Γιουνγκ υποκειμενικό επίπεδο της έννοιας ενός ονείρου. Η επί της ουσίας διαφορά του με τον δάσκαλό του ήταν πως κατά τον Γιουνγκ ο Φρόιντ αναγνώριζε μόνο το αντικειμενικό επίπεδο της ερμηνείας του ονείρου, ενώ εκείνος θεωρούσε πως η αληθινή φύση των ονείρων είναι η απεικόνιση και των δύο αυτών επιπέδων της ζωής του ονειρευόμενου.